Αφηγηματική Λογιστική

Abstract

Η παρούσα εργασία διερευνά την έννοια της αφηγηματικής λογιστικής ως εναλλακτική προσέγγιση στην παραδοσιακή, αριθμοκεντρική παρουσίαση των χρηματοοικονομικών πληροφοριών. Η αφηγηματική λογιστική εστιάζει στη δημιουργία νοήματος μέσω της αφήγησης, αναδεικνύοντας τη σημασία της υποκειμενικότητας, της ερμηνείας και της κοινωνικής διάστασης των οικονομικών γεγονότων. Στόχος της μελέτης είναι να αναδείξει πώς η αφήγηση μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο κατανόησης, επικοινωνίας και ενίσχυσης της διαφάνειας στη λογιστική πρακτική. Μέσα από θεωρητική ανάλυση και εμπειρική έρευνα, αμφισβητείται η φαινομενική ουδετερότητα των αριθμών και προτείνεται η θεώρηση της λογιστικής ως πολιτισμικής και κοινωνικής κατασκευής. Το εμπειρικό μέρος της εργασίας εξετάζει τη σχέση μεταξύ αναγνωσιμότητας και πρακτικών διαχείρισης κερδών (Earnings Management - EM) στον τραπεζικό τομέα των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC). Με δείγμα 61 τράπεζες και 204 παρατηρήσεις, εφαρμόζεται ανάλυση παλινδρόμησης για τη διερεύνηση της συσχέτισης μεταξύ της ευκρίνειας των αφηγήσεων, όπως μετράται μέσω του Δείκτη Gunning Fog (GFI) και του Επιπέδου Εκπαίδευσης Flesch-Kincaid (FKGL), και των πρακτικών EM. Τα ευρήματα δείχνουν σημαντικές διαφοροποιήσεις στις βαθμολογίες αναγνωσιμότητας και εντοπίζουν δύο ομάδες τραπεζών: εκείνες που αυξάνουν το εισόδημα μέσω υποεκτίμησης των προβλέψεων και εκείνες που το μειώνουν μέσω υπερεκτίμησης. Τα αποτελέσματα υποδηλώνουν ότι οι ευανάγνωστες αφηγήσεις ενδέχεται να συνδέονται τόσο με θετικές όσο και με αρνητικές πρακτικές EM, ανάλογα με τα εκάστοτε συμφραζόμενα. Για μελλοντική έρευνα, προτείνεται η περαιτέρω διερεύνηση της σχέσης μεταξύ αφήγησης και λογιστικής λήψης αποφάσεων, καθώς και η ανάλυση της επίδρασης των αφηγηματικών τεχνικών στην αντίληψη των χρηματοοικονομικών κινδύνων. Επιπλέον, η συγκριτική μελέτη διαφορετικών πολιτισμικών πλαισίων θα μπορούσε να αναδείξει τις ποικιλίες της αφηγηματικής λογιστικής και τις κοινωνικές της προεκτάσεις.