Η συμβολή της Δραματικής Τέχνης στην εξάλειψη και καταπολέμηση στερεοτύπων και προκαταλήψεων μεταξύ της Ελληνικής & Αλβανικής κουλτούρας. (Μια έρευνα δράσης μεταξύ Αλβανών μεταναστών που ζουν στην Ελλάδα & Ελλήνων).

Abstract

Έλληνες και Αλβανοί συμβιώνουν πάνω από δύο δεκαετίες στην Ελλάδα, μετά το μεταναστευτικό κύμα του 1990. Έκτοτε, η σχέση των δύο λαών έχει μεταβληθεί σημαντικά. Οι αλβανοί έχουν σε μεγάλο βαθμό ενσωματωθεί από την ελληνική κοινωνία και οι προκαταλήψεις και τα στερεότυπα μεταξύ των δύο λαών, έχουν υπερβληθεί. Είναι όμως αληθές αυτό; Αν ναι, σε ποιο βαθμό συντελείται η υπέρβαση αυτή; Ποια είναι η συμβολή της Δραματικής Τέχνης στην υπέρβαση των στερεοτύπων και προκαταλήψεων γενικά αλλά και συγκεκριμένα μεταξύ των δύο λαών; Σε αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να δώσει απαντήσεις η παρούσα εργασία, στο πλαίσιο της οποίας διεξάγεται έρευνα-δράσης σε δείγμα είκοσι ατόμων που επιλέχθηκαν με τη μέθοδο της απλής τυχαίας δειγματοληψίας και συμμετέχουν σε πέντε, τετράωρες παρεμβάσεις που σχεδιάστηκαν από την ερευνήτρια με γνώμονατους άξονες "προκαταλήψεις", "στερεότυπα", "¨αντιλήψεις", "διακρίσεις", "διαφορετικότητα", "ρατσισμός", "ξενοφοβία", "ενσυναίσθηση", και "αποδοχή της ετερότητας". Σε πρώτο στάδιο, αποτυπώνεται το θεωρητικό πλαίσιο των ανωτέρω εννοιών, προκειμένου αυτές να διασαφηθούν και παρουσιάζονται τα ευρήματα προγενέστερων ερευνών. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται οι πλουραλιστικές μεθοδολογικές επιλογές ("τριγωνοποίηση") της ερευνήτριας, που συνίσταται στην χρήση ποθιοτικών αλλά και ποσοτικών εργαλείων. Ακολουθεί η παρουσίαση των ευρημάτωνμέσω της επεξεργασίας των δεδομένων που συλλέχθηκαν στο στάδιο των παρεμβάσεων και τέλος, παρατίθενται τα συμπεράσματα που προέκυψαν. Η έρευνα κατέδειξε ότι ο ρατσισμός και η ξενοφοβία είναι δυο υπαρκτά φαινόμενα στην Ελληνική αλλά και την Αλβανική κοινωνία, τα οποία οφείλονται σε μεγάλο βαθμό στην επίδραση του εγχώριου Τύπου. Ωστόσο σήμερα, εξαιτίας της ενσωμάτωσης των Αλβανών, τα φαινόμενα αυτά στρέφονται κατά άλλων εθνικών ομάδων που έχουν μεταναστεύσει στην Ελλάδα. Στερότυπα και προκαταλήψεις μεταξύ των δύο λαών υπήρχαν εντονότερα στο παρελθόν, με τους Έλληνες να ταυτίζουν τους Αλβανούς με τους όρους "εγκληματίας" και "επικίνδυνος" και τους Αλβανούς να αντιμετωπίζουν με καχυποψία και επιφυλακτικότητα τους Έλληνες. Εντούτοις, τα άτομα του δείγματος εμφάνισαν εξαρχής θετικές στάσεις μεταξύ τους, και ως εκ τούτου, δεν καταγράφηκε ακραία μετατόπιση των αντιλήψεων, διότι επιτρέπει στους συμμετέχοντες σε αυτήν να κατανοήσουν τον εαυτό τους και τους άλλους, να αποκτήσουν ενσυναίσθηση, ικανότητα συνεργασίας και αποδοχής της ετερότητας. Καταληκτικά, σημειώνεται ότι από τα συμπεράσματα της έρευνας επαληθεύεται η αρχική έρευνητική υπόθεση ότι η Δ.Τ. συμβάλλει στην υπέρβαση στερεοτύπων και προκαταλήψεων που εμφανίζονται στις αντιλήψεις Αλβανών μεταναστών που κατοικούν στην Ελλάδα και Ελλήνων.