Νεανική παχυσαρκία: συσχέτιση με τον τρόπο ζωής, την φλεγμονή και την πρώιμη εμφάνιση μεταβολικού συνδρόμου. - Κούτρου, Κωνσταντίνα Κ. (Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, 2014)
Εισαγωγή: Στην αρχή του 21ου αιώνα η παχυσαρκία έχει αναγνωριστεί ως επιδημία στις περισσότερες αναπτυγμένες και αναπτυσσόμενες χώρες. Η ραγδαία αύξηση της παχυσαρκίας, παρά το ισχυρό γενετικό υπόβαθρό της, αποδίδεται κυρίως σε μία δυσμενή διαφοροποίηση των περιβαλλοντικών παραγόντων (π.χ. διατροφή, φυσική δραστηριότητα). Σκοπός: Αποτέλεσε η διερεύνηση της συσχέτισης της νεανικής παχυσαρκίας με τον τρόπο ζωής, την φλεγμονή και την πρώιμη εμφάνιση μεταβολικού συνδρόμου. Mέθοδος: Διεξήχθη περιγραφική μελέτη συσχετίσεως με συγχρονικές συγκρίσεις, σε τυχαίο δείγμα 133 φοιτητών του Τμήματος Νοσηλευτικής. Για την εκτίμηση του βαθμού παχυσαρκίας χρησιμοποιήθηκε ο Δείκτης Μάζας Σώματος. Για την αξιολόγηση των βιοχημικών δεικτών έγινε συλλογή φλεβικού αίματος. Έγιναν εξετάσεις γενικής αίματος, όπου μετρήθηκε το σάκχαρο αίματος, τα λιπίδια αίματος (ολική χοληστερόλη, HDL – χοληστερόλη, LDL – χοληστερόλη, τριγλυκερίδια) και οι δείκτες φλεγμονής (CRP). Για την επεξεργασία των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε το στατιστικό πακέτο SPSS (IBMver 20). Αποτελέσματα: Τα περιγραφικά δεδομένα: 33 άνδρες (24,8%) και 100 γυναίκες (75,2%) μέσης ηλικιακής ομάδας 18-20 έτη, με το 71,42%, του δείγματος να έχουν φυσιολογικό ΒΜΙ και η μέση τιμή της περιμέτρου μέσης του δείγματος να είναι 83,58cm, με τυπική απόκλιση 13,4 cm. Το ΒΜΙ έδειξε να έχει γραμμική συσχέτιση με το φύλο, CRP, χοληστερόλη, τριγλυκερίδια, LDL. Η περίμετρος μέσης/ περίμετρος γοφών συσχετίζεται γραμμικά με τα εξής: φύλο, λευκά αιμοσφαίρια (με διαφοροποιήσεις: θετική συσχέτιση στον δείκτη WBC και αρνητική συσχέτιση στους LYM, MON και NEU), κατανάλωση όλων των ειδών διατροφής εκτός ελαιολάδου/ελιών και μπισκότων, γλυκισμάτων κλπ και συχνότητα γευμάτων εκτός οικίας. Συμπέρασμα: Το φύλο επηρεάζει τόσο το ΒΜΙ όσο και την περίμετρο μέσης και κατά συνέπεια και την αναλογία περιμέτρου μέσης-γοφών. Εξίσου σημαντική παρατήρηση είναι ότι το ΒΜΙ έχει θετική συσχέτιση με τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων (CRP, χοληστερόλη, τριγλυκερίδια και LDL) ενώ η περίμετρος μέσης και η αναλογία περιμέτρου μέσης-γοφών φαίνονται να σχετίζονται μόνο με τους δείκτες λευκών αιμοσφαιρίων (με την περίμετρος μέσης να σχετίζεται μόνο με τους WBC και NEU%). Το ΒΜΙ δεν φαίνεται να έχει σχέση με την συχνότητα κατανάλωσης διάφορων ειδών διατροφής, ενώ η κατανάλωση φρούτων, ψαριών, όσπριων και γαλακτοκομικών επηρεάζει τόσο την περίμετρο μέσης όσο και την αναλογία περιμέτρου μέσης-γοφών με τρόπο αυξητικό, δηλαδή η μεγαλύτερη κατανάλωση των συγκεκριμένων τροφών οδηγεί σε αύξηση της περίμετρος μέσης και στην αναλογία περιμέτρου μέσης – περιμέτρου γοφών. Οι μεταβολικές διαταραχές που προέρχονται από την κεντρικού τύπου παχυσαρκία σχετίζονται άμεσα με τους δείκτες του μεταβολικού συνδρόμου και της οξείας φλεγμονής και καθορίζονται από τον τρόπο ζωής και τις διατροφικές συνήθειες του ατόμου.
Keywords: Παχυσαρκία; Έφηβοι - Διατροφή; Μεταβολικό σύνδρομο; Obesity; Teenagers - Nutrition; Metabolic syndrome; Νεανική παχυσαρκία; Διατροφικές συνήθειες; Φλεγμονή; Μεταβολικό σύνδρομο