Η πολιτική οικονομία της ευρωπαϊκής διακυβέρνησης και η ΟΝΕ - Μαρής, Γεώργιος (Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, 2014)
Από τότε που γεννήθηκε, η ιδέα της Ευρωπαϊκής ενοποίησης, μετασχηματίζεται και αφού μετασχηματίζεται βρίσκει πάντα, έστω και την τελευταία στιγμή, τρόπους επιβίωσης. Αυτή η μακροχρόνια διαδικασία αλλαγής και μετασχηματισμού έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη μέλη αλληλεπιδρούν, αλληλοεξαρτώνται και αλληλοεπηρεάζονται μεταξύ τους στον πολιτικό και οικονομικό τομέα. Αυτή η διατριβή σκοπεύει να αναλύσει και να αξιολογήσει τη διαδικασία της οικονομικής ενοποίησης της Ευρώπης στη βάση της αλληλεπίδρασης των δύο διαστάσεων, της πολιτικής και της οικονομίας. Αυτό θα γίνει γιατί από μόνη της η οικονομική θεωρία και τα οικονομικά πλεονεκτήματα δεν παρέχουν σαφείς απαντήσεις στο πώς και γιατί οδηγηθήκαμε στη δημιουργία της ΟΝΕ και στο ποιες είναι οι βαθύτερες αιτίες των ευπαθειών και των στρεβλώσεων της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Διακυβέρνησης (ΕΟΔ) οι οποίες μας οδήγησαν στη σημερινή κρίση χρέους. Ετσι, η εξήγηση και αξιολόγηση της ΟΝΕ είναι ένα καθαρό ζήτημα της πολιτικής οικονομίας. Κάτω από αυτά τα πλαίσια, ο στόχος αυτής της διατριβής είναι διττός. Από τη μια πλευρά, να αναλύσει τις ευπάθειες που υπάρχουν στο πλαίσιο της ΕΟΔ και των προϋποθέσεων εκείνων που μπορούν να οδηγήσουν στη μακροχρόνια βιωσιμότητα της ΟΝΕ, μέσα από μια ολοκληρωμένη προσέγγιση η οποία ξεκινάει πριν από τη Συνθήκη της Ρώμης και φτάνει στην κρίση χρέους της Ευρωζώνης, μελετώντας μέσα σε αυτά τα πλαίσια και την περίπτωση της Ελλάδας, ως την πιο σημαντική περίπτωση κρίσης σε ολόκληρη την ΕΕ. Από την άλλη πλευρά, στόχος της διατριβής είναι να αξιολογήσει το ρόλο που συνεχίζει να παίζει το έθνος-κράτος καθώς και τα εθνικά συμφέροντα των κρατών μελών καθώς και των άλλων σημαντικών δρώντων-παραγόντων τόσο στη δημιουργία της ατελούς ΟΝΕ, όσο και ως προς τη διαδικασία επίλυσης της κρίσης τα τελευταία χρόνια. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε πως ουσιαστικά οι ευπάθειες της Ευρωπαϊκής οικονομικής αρχιτεκτονικής είναι αποτέλεσμα της οικονομικής και πολιτικής ενοποίησης που ακολουθήθηκε όλα αυτά τα χρόνια και η οποία στηρίχθηκε τόσο στα οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα των κρατών μελών, όσο και στον εν γένει μετασχηματισμό των οικονομικών ιδεών σχετικά με την οικονομική διακυβέρνηση. Παίρνοντας ως παράδειγμα την Ευρωπαϊκή Κρίση Χρέους (ΕΚΧ), απαντάμε στο πώς, με ποιο τρόπο και για ποιους λόγους το νέο πλαίσιο της ΕΟΔ αλλάζει καθώς επίσης και να κατανοήσουμε τους νόμους κίνησης της διαδικασίας της ΕΟΕ. Τα κυριότερα ερωτήματα που θα απαντήσουμε είναι τα εξής • Ποιοι λόγοι μας οδήγησαν στη δημιουργία της ΟΝΕ; • Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν τη βιωσιμότητά της; • Για ποιους λόγους η αρχιτεκτονική της ΟΝΕ παρέμεινε ημιτελής; • Ποιες είναι οι κυριότερες ευπάθειες της ΟΝΕ στο οικονομικό, πολιτικό και θεσμικό επίπεδο; • Ποιοι είναι οι πιθανοί τρόποι επίλυσης των ευπαθειών αυτών; • Ποιοι οι λόγοι εμφάνισης της ΕΚΧ μετά το 2007; • Πώς και γιατί ενώ όλοι αναγνωρίζουν τις ευπάθειες και τα μειονεκτήματα της ΕΟΔ δεν προχωράμε στη ριζοσπαστική επίλυση τους; • Ποια ήταν η αντίδραση της ΕΕ; • Ποιες είναι οι νέες εξελίξεις στο πλαίσιο της ΕΟΔ μετά την εμφάνιση της ΕΚΧ; • Είναι η τρέχουσα προσέγγιση που ακολουθείτε από την ΕΕ επαρκής για να επιλύσει τα προβλήματα της Ευρωζώνης; • Η ΕΚΧ θα γίνει η αιτία επιτάχυνσης ή η αιτία επιβράδυνσης της διαδικασίας ΕΟΕ;
Keywords: Ευρώπη--Πολιτική και Διακυβέρνηση; Ελλάδα--Πολιτική και Διακυβέρνηση; Ευρώπη--Οικονομικές Συνθήκες; Ελλάδα--Οικονομικές Συνθήκες; Οικονομική κρίση--Ελλάδα; Οικονομική κρίση; Οικονομική πολιτική; Ευρωπαϊκή διακυβέρνηση; ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ; Οικονομική παγκοσμιοποίηση; ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΈΝΩΣΗ