Ρομποτική και Αρχαιολογία - Κυριακούλια, Παναγιώτα (Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, 2025)
Η παρούσα εργασία εξετάζει τη χρήση της ρομποτικής τεχνολογίας στην Αρχαιολογία, αναλύοντας τις δυνατότητες, τις εφαρμογές και τις προκλήσεις που προκύπτουν από τη σύγκλιση αυτών των δύο επιστημονικών πεδίων. Αρχικά, παρέχεται μια γενική επισκόπηση της ρομποτικής, με αναφορά στον ορισμό, την ετυμολογία και την ιστορική της εξέλιξη. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται οι κύριες κατηγορίες των ρομπότ, αναδεικνύοντας τις τεχνολογικές δυνατότητες που μπορούν να αξιοποιηθούν στον τομέα της Αρχαιολογίας. Η εργασία συνεχίζει με την ιστορική αναδρομή της Αρχαιολογίας και τη σύγχρονη προσέγγιση στις μεθόδους ανασκαφικής διερεύνησης, συνδέοντας τη με την τεχνολογική πρόοδο. Παρουσιάζονται αναλυτικά οι βασικές εφαρμογές της ρομποτικής στην Αρχαιολογία, όπως είναι η έρευνα και χαρτογράφηση αρχαιολογικών χώρων, η τρισδιάστατη απεικόνιση, η εξερεύνηση δυσπρόσιτων περιοχών, η συντήρηση και αποκατάσταση ευρημάτων, καθώς και η αξιοποίηση ρομπότ σε μουσεία και πολιτιστικούς οργανισμούς. Ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο αφιερώνεται στις επιστημονικές προκλήσεις και τους περιορισμούς που συνοδεύουν τη χρήση ρομποτικών συστημάτων στην Αρχαιολογία, ενώ παράλληλα εξετάζονται τρόποι αντιμετώπισης αυτών των δυσκολιών. Η εργασία περιλαμβάνει επίσης εκτενή ανάλυση διαφόρων μελετών περίπτωσης, όπως το ρομπότ Djedi στη Μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας, το υποβρύχιο ρομπότ NUI στη Σαντορίνη, και το τετράποδο ρομπότ SPOT στην Πομπηία. Παρουσιάζονται ακόμη εφαρμογές σε μουσεία, όπως το ρομπότ Pepper και το Minerva στο Smithsonian, και παραδείγματα συντήρησης και αποκατάστασης, όπως η χρήση ρομποτικών συστημάτων στην Παναγία των Παρισίων και στον καθεδρικό ναό San Antolín. Η εργασία ολοκληρώνεται με ανάλυση και συζήτηση των αποτελεσμάτων, όπου αναδεικνύεται ο ρόλος της ρομποτικής στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, ενώ παρουσιάζονται μελλοντικές προοπτικές για την εξέλιξη της τεχνολογίας σε αυτόν τον τομέα. Τέλος, διατυπώνονται συμπεράσματα που υπογραμμίζουν τη σημασία της διεπιστημονικής συνεργασίας για την προώθηση της Αρχαιολογίας μέσω της ρομποτικής
Keywords: Αρχαιολογία -- Τεχνολογικές καινοτομίες; Ρομποτική; Χαρτογραφία -- Τεχνολογικές καινοτομίες; Πολιτιστική κληρονομιά -- Συντήρηση και αποκατάσταση -- Τεχνολογικές καινοτομίες; Πολιτιστική κληρονομιά -- Προστασία -- Τεχνολογικές καινοτομίες; Ρομποτική Τεχνολογία; Αρχαιολογία; Χαρτογράφηση; Συντήρηση; Πολιτιστική Κληρονομιά; Robotic Technology; Archaeology; Mapping; Conservation; Cultural Heritage