Διερεύνηση επίπτωσης βρουκέλλωσης σε κτηνοτροφικό πληθυσμό της Δυτικής Ελλάδας και εκτίμηση γνώσεων και στάσεων αυτού για την πρόληψη και εκρίζωση της νόσου. - Βάτσιου, Παναγιώτα (Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, 2025)
Η βρουκέλλωση είναι μια από τις πιο διαδεδομένες ζωοανθρωπονόσους, μεταδιδόμενη από τα ζώα στους ανθρώπους μέσω παθογόνων βακτηρίων του γένους Brucella. Η μόλυνση στους ανθρώπους συμβαίνει συνήθως μέσω της άμεσης επαφής με μολυσμένα ζώα ή μέσω της κατανάλωσης μη παστεριωμένων γαλακτοκομικών προϊόντων και κρέατος. Εξαιτίας της φύσης της ασθένειας, οι άνθρωποι που εργάζονται σε κτηνοτροφικές και κρεοπαραγωγικές μονάδες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο μόλυνσης. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, κόπωση και πόνους στις αρθρώσεις, ενώ σε πιο σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να επηρεάσει ζωτικά όργανα όπως ο εγκέφαλος και η καρδιά. Η παρούσα Διδακτορική Διατριβή εξετάζει τη βρουκέλλωση, με σκοπό να διερευνηθούν οι παράγοντες που επηρεάζουν την εξάπλωσή της, καθώς και να αξιολογηθούν οι επιπτώσεις της στην υγεία των κτηνοτρόφων και την ελληνική οικονομία. Ο κεντρικός στόχος είναι η χαρτογράφηση των κρουσμάτων βρουκέλλωσης στον ελληνικό κτηνοτροφικό πληθυσμό και στους εργαζόμενους στα σφαγεία, με έμφαση στους παράγοντες κινδύνου, τη συμπεριφορά των επαγγελματιών, και τις στρατηγικές πρόληψης. Η έρευνα επικεντρώθηκε στη μελέτη των στάσεων των κτηνοτρόφων και των εργαζομένων στα σφαγεία στην Δυτική Ελλάδα όσον αφορά στην τήρηση των μέτρων προσωπικής και επαγγελματικής υγιεινής. Ο πληθυσμός μελέτης περιλάμβανε 314 ιδιοκτήτες ζώων στην Δυτική Ελλάδα, οι ασχολίες των οποίων τους φέρνουν σε άμεση επαφή με τα ζώα και τα προϊόντα τους. Μέσω ερωτηματολογίων και αιματολογικών εξετάσεων, η έρευνα διερεύνησε τη γνώση των συμμετεχόντων για τη βρουκέλλωση, τη συχνότητα επαφής με τη νόσο, και τα μέτρα πρόληψης που τηρούνται. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, η συμμόρφωση με τα μέτρα προσωπικής υγιεινής και υγιεινής του χώρου συνδέεται με σημαντική μείωση της πιθανότητας νόσησης από μελιταίο πυρετό (βρουκέλλωση). Οι συμμετέχοντες που τηρούσαν αυστηρά τις οδηγίες για την καθαριότητα και τη σωστή διαχείριση του ζωικού κεφαλαίου είχαν χαμηλότερα ποσοστά θετικών αποτελεσμάτων στη βρουκέλλωση σε σύγκριση με εκείνους που δεν ακολουθούσαν πιστά τα μέτρα. Συγκεκριμένα, οι παράγοντες που συνδέονται με τη μείωση των κρουσμάτων περιλαμβάνουν την επεξεργασία του γάλακτος, την τήρηση της προσωπικής υγιεινής, και τον έλεγχο της υγείας των ζώων. Η ανάλυση των δεδομένων έδειξε επίσης ότι η εκπαίδευση των κτηνοτρόφων και των εργαζομένων σχετικά με τη βρουκέλλωση και τα μέτρα πρόληψης είναι ζωτικής σημασίας. Όσοι είχαν καλύτερη γνώση των κινδύνων και των στρατηγικών πρόληψης εφάρμοζαν πιο συστηματικά τα μέτρα και είχαν μειωμένο κίνδυνο μόλυνσης. Αξιοσημείωτο είναι ότι η γνώση και η εφαρμογή των αρχών υγιεινής στο χώρο εργασίας είχε πιο άμεση επίδραση στη μείωση της μετάδοσης της νόσου από τη γνώση περί του ελέγχου της υγείας των ζώων. Τέλος, τα συμπεράσματα της διατριβής υπογραμμίζουν τη σημασία της συνέχισης και ενίσχυσης των προγραμμάτων εκπαίδευσης και πρόληψης, ειδικά σε περιοχές με αυξημένη κτηνοτροφική δραστηριότητα. Η επιβολή των προληπτικών μέτρων σε συνδυασμό με τη συστηματική εκπαίδευση των εργαζομένων στους κανόνες υγιεινής μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στη μείωση των κρουσμάτων βρουκέλλωσης και τη διαφύλαξη της δημόσιας υγείας.
Μ.Δ.Ε. 24
Keywords: Κτηνοτροφία-Ελλάδα-Δυτική Ελλάδα; Βρουκέλλωση; Κτηνιατρική έρευνα-Πρόληψη; Rural development-Greece-West Greece; Brucellosis; Veterinary medicine - Research; Ανθρωποζωονόσοι; Βρουκέλλωση; Πρόληψη; Κτηνοτροφία; Zoonoses; Brucellosis; Prevention; Animal husbandry