Οι Κυβερνήσεις Συνεργασίας από την Μεταπολίτευση και μετά. Διαμόρφωση πολιτικής κουλτούρας

Abstract

Σκοπός αυτής της εργασίας είναι να εξετάσει εάν οι κυβερνήσεις συνεργασίας που σχηματίστηκαν στην Ελλάδα μετά την Μεταπολίτευση ήταν αποτέλεσμα πολιτικού πολιτισμού. Αρχικά, παρουσιάζεται το θεωρητικό περίγραμμα σχετικά με τους παράγοντες που επηρεάζουν την συγκρότηση κυβερνήσεων συνεργασίας και η σχετική ευρωπαϊκή εμπειρία. Εν συνεχεία, πραγματοποιείται σύντομη ιστορική αναδρομή στις κυβερνήσεις συνεργασίας πριν τη Μεταπολίτευση. Περισσότερα στοιχεία παρατίθενται για τις κυβερνήσεις συνεργασίας που σχηματίστηκαν κατά το χρονικό διάστημα 1989-2015, μέσα από τις προγραμματικές δηλώσεις του εκάστοτε πρωθυπουργού, με στόχο την ανάδειξη του πολιτικού πλαισίου μέσα στο οποίο οι κυβερνήσεις αυτές συγκροτήθηκαν και οι ειδικότεροι στόχοι που τέθηκαν. Τέλος, συγκρίνεται η ελληνική με την αντίστοιχη ευρωπαϊκή εμπειρία και επιχειρείται μία εκτίμηση για το μέλλον του κομματικού συστήματος στη χώρα, λαμβάνοντας υπόψη ιδιαίτερα την τελευταία αλλαγή του εκλογικού νόμου. Το συμπέρασμα που συνάγεται είναι ότι οι κυβερνήσεις συνεργασίας στη χώρα μας δεν είναι το αποτέλεσμα πολιτικού πολιτισμού αλλά δύσκολων συγκυριών για τη χώρα και προκύπτουν όχι τόσο ως ανάγκη για να αντιμετωπιστούν αυτές αλλά για να μοιραστεί η ευθύνη και το κόστος δύσκολων αποφάσεων για την κοινωνία. Παρόλα αυτά διαφαίνεται μια τάση: οδηγούμαστε σε πιο σταθερές κυβερνήσεις συνεργασίας, γεγονός που αφομοιώνεται σταδιακά τόσο από το πολιτικό σύστημα όσο και από τους πολίτες.