Μετασχηματιστική ηγεσία, επαγγελματική ικανοποίηση και διαχείρισης κρίσης: Η περίπτωση των δομών υγείας στην Αρκαδία κατά την πανδημία COVID-19.

Abstract

Tα υγειονομικά συστήματα αλλάζουν μέσω συνεχών μεταρρυθμίσεων, προκειμένου να προσφέρουν υψηλής ποιότητας και αποτελεσματικές υπηρεσίες. O ηγέτης καλείται να προκαλέσει τις αλλαγές σε όλα τα επίπεδα του συστήματος, προκειμένου να εναρμονιστεί με τους στόχους που τίθενται για την υλοποίηση των συνεχών μεταρρυθμίσεων. Σκοπός της έρευνας είναι να διερευνήσει τις απόψεις των υπαλλήλων που εργάζονται στις δημόσιες δομές υγείας του νομού Αρκαδίας σχετικά με το αν εφαρμόζονται πρακτικές μετασχηματιστικής ηγεσίας στην δομή που υπηρετούν από τον διευθυντή τους και τον βαθμό στον οποίο λαμβάνουν ικανοποίηση και παρακίνηση από την ηγεσία που εφαρμόζεται. Ταυτόχρονα, διερευνώνται και οι απόψεις των υπαλλήλων σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι ηγέτες ηγούνται και εάν διαχειρίζονται αποτελεσματικά την τρέχουσα κρίση που έχει προκύψει από την πανδημία του COVID-19. Χρησιμοποιούμε την ποσοτική έρευνα με σκοπό τον έλεγχο των υποθέσεων με πραγματικά δεδομένα. Για την συλλογή των δεδομένων επιλέξαμε την έρευνα μέσω ηλεκτρονικών ερωτηματολογίων. Το δείγμα ευκολίας που μελετάμε αποτελείται από 168 εργαζόμενους διαφόρων ειδικοτήτων (νοσηλευτές, ιατροί, διοικητικοί υπάλληλοι κ.λπ.), οι οποίοι προσφέρουν τις υπηρεσίες στις δημόσιες δομές υγείας του Νομού Αρκαδίας. Τα ευρήματα της έρευνας καταδεικνύουν πως το μετασχηματιστικό στυλ ηγεσίας εφαρμόζεται σε μέτριο βαθμό στις δημόσιες δομές υγείας του Νομού Αρκαδίας. Οι γυναίκες ηγέτιδες χρησιμοποιούν μετασχηματιστικές πρακτικές σε μεγαλύτερο βαθμό από τους άνδρες. Επιπλέον, όσο αυξάνεται το εκπαιδευτικό επίπεδο των ηγετών, τόσο εντονότερα εφαρμόζονται οι μετασχηματιστικές πρακτικές. Αντίθετα, η ηλικία και τα έτη εμπειρίας των ηγετών δεν επηρεάζουν τον βαθμό στον οποίο ασκούν την μετασχηματιστική ηγεσία. Επιπλέον, διαφαίνεται πως η μετασχηματιστική ηγεσία επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την ικανοποίηση και την παρακίνηση των εργαζομένων και την αποτελεσματικότητα και διαχείριση της πρόσφατης κρίσης από τον ηγέτη, όπως τις αντιλαμβάνονται οι εργαζόμενοι. Τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των εργαζομένων και των ηγετών δεν επηρεάζουν την ικανοποίηση των εργαζομένων. Η ικανοποίηση των εργαζομένων είναι ανεξάρτητη από τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των ηγετών. Όσο περισσότερα τα έτη εμπειρίας των ηγετών, τόσο μεγαλύτερη η παρακίνηση που βιώνουν οι εργαζόμενοι για επιπρόσθετη προσπάθεια, ενώ οι γυναίκες του δείγματος αισθάνονται περισσότερο παρακινημένες σε σχέση με τους άνδρες. Οι γυναίκες ηγέτιδες διαχειρίζονται καλύτερα την πρόσφατη κρίση που έχει προκύψει σε σχέση με τους άνδρες, ενώ οι γυναίκες του δείγματος εκφράζουν υψηλότερα ποσοστά ορθής διαχείρισης της κρίσης από τους ηγέτες σε σχέση με τους άνδρες του δείγματος. Οι γυναίκες του δείγματος θεωρούν πιο αποτελεσματικούς τους ηγέτες τους έναντι των ανδρών του δείγματος, ενώ τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των ηγετών δεν επηρεάζουν την αποτελεσματικότητά τους ως ηγέτες. Τόσο οι διαστάσεις της μετασχηματιστικής ηγεσίας όσο και οι διαστάσεις της έκβασης της ηγεσίας που εξετάζονται είναι ανεξάρτητες από το αν οι εργαζόμενοι υπηρετούν σε μονάδες που σχετίζονται με τον Covid-19 (π.χ. διαχείριση περιστατικών, τμήματα εμβολιασμού, τμήμα διενέργειας ελέγχων κ.λπ.). Η πανδημία είναι ακόμα παρούσα και από ότι φαίνεται θα μας απασχολεί για πολύ καιρό ακόμα, συνεπώς μια τέτοια εργασία θα μπορούσε να φανεί ιδιαίτερα χρήσιμη στις ανώτερες διοικητικές βαθμίδες, ώστε να καταφέρουν έστω και τώρα να καλυτερεύσουν τις στρατηγικές τους προκειμένου οι υγειονομικοί υπάλληλοι, που αποτελούν την αιχμή του δόρατος στον αγώνα κατά της πανδημίας, να μπορέσουν να προσφέρουν τα μέγιστα των δυνατοτήτων τους.