Πολιτικές κοινωνικής ενσωμάτωσης μέσω της εκπαίδευσης: Η περίπτωση της διαπολιτισμικής προσχολικής εκπαίδευσης μεταναστών στην Ελλάδα. Διερεύνηση απόψεων των νηπιαγωγών σχετικά με το εργαστήριο δεξιοτήτων "Ενδιαφέρομαι & ενεργώ-Κοινωνική Συναίσθηση & Ευθύνη"

Abstract

Το μεταναστευτικό φαινόμενο που έχει κάνει πολύ έντονη την παρουσία του ειδικά τα τελευταία χρόνια οδήγησε την Ευρωπαϊκή Ένωση να δηλώσει την υποχρέωση των κρατών μελών της να διασφαλίσουν την κοινωνική συνοχή τους μέσω της αποτελεσματικής ένταξης των μεταναστών και των προσφύγων στους κόλπους των κοινωνιών τους. Ιδιαίτερα σημαντικό στάδιο στη διαδικασία αυτή αποτελεί η ένταξή τους στο εκπαιδευτικό σύστημα. Η προσχολική εκπαίδευση θεωρείται κομβικής σημασίας, δεδομένου ότι οι ικανότητες που αποκτώνται στην ηλικία αυτή αλλά και οι θετικές μαθησιακές εμπειρίες που αποκομίζουν οδηγεί τα παιδιά, ειδικά αυτά των μεταναστών/προσφύγων να αποκτήσουν μια θετική αυτοεικόνα και να μειωθούν τα φαινόμενα σχολικής διαρροής. Το μοντέλο εκπαίδευσης που θεωρείται αποτελεσματικό για να επιτευχθεί ο στόχος αυτός είναι το διαπολιτισμικό που καλλιεργεί τον σεβασμό στην ετερότητα, την αλληλοαποδοχή και την ενσυναίσθηση, ενώ η παιδαγωγική που πρέπει να ακολουθείται είναι η διαφοροποιημένη ολιστική που σέβεται και αξιοποιεί στη διδασκαλία το πολιτισμικό και γλωσσικό υπόβαθρο των μεταναστών προς όφελος τόσο των ίδιων όσο και των γηγενών μαθητών. Υποστηρικτικά προς αυτή την κατεύθυνση λειτουργούν τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων που πραγματοποιούνται στα ελληνικά νηπιαγωγεία και αφορούν τη σχέση του παιδιού με τον εαυτό του και την κοινωνία. Στην παρούσα εργασία λοιπόν, αφού έγινε αναφορά στις θέσεις της Ε.Έ. σχετικά με την κοινωνική ενσωμάτωση των μεταναστών μέσω της εκπαίδευσης και τη διαπολιτισμική εκπαίδευση στην Ελλάδα, διερευνήθηκαν οι απόψεις των νηπιαγωγών σχετικά με το εργαστήριο δεξιοτήτων «Ενδιαφέρομαι και Ενεργώ- Κοινωνική Συναίσθηση και Ευθύνη». Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο εκπαιδευτικός κλάδος των νηπιαγωγών αντιμετώπισε με προοδευτική αντίληψη και πλουραλιστικό πνεύμα αντιλήψεις περί πολιτισμικής αλλοίωσης και υποβάθμισης των ελληνικών νηπιαγωγείων εξ αιτίας της συμμετοχής μεταναστών και προσφύγων μαθητών, κάτι που αποδεικνύει την θετική προσέγγιση της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης από μέρους των νηπιαγωγών. Η συνεργασία δε οικογένειας και σχολείου κρίθηκε καταλυτική για την εξέλιξη της ψυχικής υγείας των μαθητών.