Το φαινόμενο της ηθικής παρενόχλησης στο ελληνικό δημόσιο σχολείο

Abstract

Ο εκφοβισμός αποτελεί ένα κοινωνικό φαινόμενο που επεκτείνεται τόσο σε κοινωνικά όσο και σε εργασιακά πλαίσια απασχολώντας έντονα τις τελευταίες δεκαετίες την επιστημονική κοινότητα λόγω των σοβαρών επιπτώσεων στην ζωή των ατόμων. Ο εργασιακός εκφοβισμός ειδικότερα έχει λάβει σημαντικές διαστάσεις επηρεάζοντας την εργασιακή απόδοση και την ψυχική υγεία των ατόμων. Η ηθική παρενόχληση ή mobbing όπως ορίζει η διεθνή βιβλιογραφία, αφορά επαναλαμβανόμενες και συστηματικές πράξεις απαξίωσης, πίεσης και περιθωριοποίησης ενός εργαζομένου είτε από συναδέλφους του είτε από ανώτερα στελέχη. Δεν εκδηλώνεται απαραίτητα πάντα μέσα από σωματική βία αλλά με συκοφαντικά σχόλια, προσβολές, ανυπόστατες φήμες, υπερβολικές εργασιακές απαιτήσεις που στοχεύουν στην υπονόμευση της επαγγελματικής ταυτότητας του ατόμου. Στο σύγχρονο εκπαιδευτικό πλαίσιο το mobbing αποτελεί μια πραγματικότητα που πλήττει αρκετούς εκπαιδευτικούς. Οι εκπαιδευτικοί βιώνουν σε πολλές περιπτώσεις πίεση, υπονόμευση ακόμα και περιθωριοποίηση γεγονός που έχει αντίκτυπο τόσο στη ψυχική ευημερία των ίδιων όσο και στην ποιότητα της διδασκαλίας τους και εν γένει στη σχολική κουλτούρα. Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η διερεύνηση του φαινομένου της ηθικής παρενόχλησης στο ελληνικό δημόσιο σχολείο εστιάζοντας στις μορφές, τα αίτια και τις συνέπειες όπως και στους τρόπους αντιμετώπισης του φαινομένου. Μέσα από την σύνδεση της βιβλιογραφικής επισκόπησης με τα ποιοτικά δεδομένα που συλλέχθηκαν μέσω συνεντεύξεων από 10 εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιδιώκεται η ανάδειξη του φαινομένου στο εκπαιδευτικό περιβάλλον με σκοπό την αναγνώριση του και τον προβληματισμό για την αναγκαιότητα εφαρμογής κατάλληλων μέτρων πρόληψης και παρέμβασης. Τα αποτελέσματα της έρευνας τονίζουν την ύπαρξη του φαινομένου στον εκπαιδευτικό χώρο και αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για άμεση αντιμετώπιση του.