Ανεκτική εναντίον μαχόμενης δημοκρατίας: Οι περιπτώσεις της απαγόρευσης του Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας και της αντιμετώπισης της Χρυσής Αυγής στην Ελλάδα

Abstract

Αποτελεί κοινό τόπο, τουλάχιστον για όσους μιλούν την ίδια πολιτική γλώσσα ότι η δημοκρατική τάξη, το φιλελεύθερο δημοκρατικό πολίτευμα, όπως έχει διαμορφωθεί στο δυτικό κόσμο, κινδυνεύει σήμερα από την ανάδυση ακροδεξιών έως φασιστικών μορφωμάτων που έχουν κάνει την δυναμική τους είσοδο στην πολιτική κονίστρα μεγάλων και ιστορικών χωρών, όπως πρόσφατα στη Γερμανία με τις εντυπωσιακές εκλογικές επιδόσεις του ξενοφοβικού κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) το Σεπτέμβριο του 2024 σε δύο γερμανικά κρατίδια. Στην παρούσα μελέτη εξετάζεται εάν είναι δημοκρατικά επιτρεπτό -και εάν ναι, σε ποιο βαθμό- οι θεσμοί ενός φιλελευθέρου δημοκρατικού κράτους να βάλουν κατά των οργανώσεων και των κομμάτων που έχουν καταστατικό και αποδεδειγμένο σκοπό την κατάλυση τους, χρησιμοποιώντας ακόμη και ακραίες μεθόδους. Υποστηρίζεται τελικά ότι οι δημοκρατίες έχουν το «φυσικό» δικαίωμα (αν και με κάποιους περιορισμούς) να θέτουν εκτός πολιτικής δημοκρατικής λειτουργίας τα φασιστικά μορφώματα, αλλά κάτι τέτοιο δεν αποτελεί επαρκή συνθήκη για την εξάλειψη της έλευσης του φασιστικού φαινομένου, αφού η φασιστική νοοτροπία μπορεί να διεισδύσει και να επιμολύνει το δημοκρατικό πολίτευμα μέσω της πρώτης ύλης του, δηλαδή των ίδιων των ψηφοφόρων.