Απρόσκοπτη συνεργατική μάθηση μέσω κινητών συσκευών στο δημοτικό σχολείο:μια μελέτη περίπτωσης

Abstract

Οι κινητές συσκευές αποτελούν κομμάτι της καθημερινότητας πολλών σύγχρονων παιδιών, τα οποία ήδη από μικρή ηλικία αναπτύσσουν ικανότητες χειρισμού τους. Τις τελευταίες δεκαετίες το ενδιαφέρον της διεθνούς ερευνητικής κοινότητας έχει στραφεί προς την ένταξη των κινητών συσκευών στην εκπαιδευτική διαδικασία και την εκμετάλλευση των ποικίλων κινητών εργαλείων και εφαρμογών για μαθησιακούς σκοπούς. Το ευρύ και πολυσύνθετο πεδίο της κινητής μάθησης έχει μελετηθεί από διαφορετικές σκοπιές με διάφορες παιδαγωγικές προσεγγίσεις να αναδεικνύονται και να προτείνονται για εφαρμογή από τους εκπαιδευτικούς. Μεγαλύτερο ερευνητικό ενδιαφέρον συγκεντρώνουν η απρόσκοπτη μάθηση και η συνεργατική μάθηση μέσω κινητών συσκευών. Ωστόσο, στον ελλαδικό χώρο η έρευνα γύρω από την κινητή μάθηση βρίσκεται ακόμα στα σπάργανα. Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει σκοπό να παρουσιάσει μια μελέτη περίπτωσης κατά την οποία υλοποιήθηκε μια εκπαιδευτική παρέμβαση απρόσκοπτης συνεργατικής μάθησης μέσω κινητών συσκευών σε ελληνικό δημοτικό σχολείο. Το αντικείμενο της έρευνας εστιάζει στην αποτελεσματικότητά μιας παρέμβασης απρόσκοπτης συνεργατικής μάθησης με χρήση υπολογιστών χειρός (ταμπλετών) στην ανάπτυξη στάσεων συνεργασίας μεταξύ των μαθητών, στην ανάπτυξη διερευνητικών προσεγγίσεων απέναντι στη γνώση και στην ανάπτυξη μαθησιακών συμπεριφορών με χρήση κινητών συσκευών. Στην εκπαιδευτική παρέμβαση ενεπλάκησαν 14 μαθητές της Β’ Δημοτικού οι οποίοι κλήθηκαν να συμμετάσχουν σε δια ζώσης και εξ αποστάσεως συνεργατικές δραστηριότητες μέσω κινητών συσκευών στα πλαίσια του μαθήματος της Μελέτης του Περιβάλλοντος. Με το πέρας των εκπαιδευτικών δράσεων πραγματοποιήθηκαν 5 ομαδικές και 12 ατομικές συνεντεύξεις με τους συμμετέχοντες μαθητές, οι οποίες αναλύθηκαν με τη μέθοδο της θεματικής ανάλυσης. Τα ευρήματα της έρευνας φανερώνουν ότι μια δράση απρόσκοπτης συνεργατικής μάθησης μέσω κινητών συσκευών μπορεί να οδηγήσει τους μαθητές στην ανάπτυξη ιδιαίτερα θετικών στάσεων απέναντι στις συνεργατικές δραστηριότητες, καθώς τους επιτρέπει τη βίωση των θετικών στοιχείων της συνεργατικής μάθησης. Επίσης, οι μαθητές ανέπτυξαν ιδιαίτερα τα κίνητρά τους για συμμετοχή στις εκπαιδευτικές δραστηριότητες χάρη στη χρήση των κινητών συσκευών και τη μάθηση «παντού και πάντα» που αυτές επιτρέπουν. Η μεταφορά της μαθησιακής διαδικασίας εκτός σχολικής τάξης, στο οικιακό και κοινωνικό περιβάλλον βοήθησε τους μαθητές να αναπτύξουν διερευνητικές, αναλυτικές και συνθετικές ικανότητες, ενώ η μεταξύ τους εξ αποστάσεως επικοινωνία και συνεργασία οδήγησε στη δημιουργία μιας μικρής διαδικτυακής κοινότητας μάθησης.