Ο στόχος της πράσινης ανάπτυξης στις τοπικές κοινωνίες- Το παράδειγμα της νήσου Αστυπάλαιας

Abstract

Η έντονη ανησυχία των τελευταίων ετών για τα περιβαλλοντικά προβλήματα του πλανήτη μας, σε συνδυασμό με το ξέσπασμα μιας άνευ προηγουμένου ενεργειακής κρίσης, ανέδειξαν την πράσινη μετάβαση ως την ιδανική και αποτελεσματική λύση που πρέπει να υποστηριχθεί και να υιοθετηθεί παγκοσμίως. Στην πορεία για την επίτευξη της πράσινης ανάπτυξης, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θα αποτελέσουν μαζί με τον τομέα της έρευνας και της τεχνολογίας, την βάση για την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και την ελαχιστοποίηση των εκπομπών ρυπογόνων αερίων. Στην παρούσα διπλωματική εργασία επιχειρείται να επισημανθεί η αξία και η αναγκαιότητα της συμμετοχικότητας των πολιτών των τοπικών κοινωνιών. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι χώρες μέλη, αναγνωρίζοντας την συμβολή των τοπικών κοινωνιών στην πράσινη μετάβαση, αναλαμβάνουν συνέχεια πρωτοβουλίες και δράσεις, σε τοπικό επίπεδο, οι οποίες προσφέρουν λύσεις φιλικές προς το περιβάλλον που διαφυλάσσουν τη βιώσιμη ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών. Η συνεργασία και η συλλογική δράση αποτελούν αξίες, οι οποίες ξεκινούν να αναπτύσσονται στις τοπικές κοινωνίες και είναι απαραίτητες σε δράσεις που σκοπό έχουν το κοινό όφελος. Σημαντική είναι και η παρουσίαση διεθνών παραδειγμάτων πράσινης μετάβασης, όπως για παράδειγμα οι έξυπνες πόλεις, τα έξυπνα νησιά αλλά και αντίστοιχες πρωτοβουλίες σε εθνικό επίπεδο. Μικρές περιοχές, οι οποίες μέχρι πρότινος είχαν ελάχιστες δυνατότητες ανάπτυξης είτε λόγω περιβαλλοντικών προβλημάτων είτε άλλων προβλημάτων που σχετίζονται με την τοποθεσία τους, μετασχηματίζονται και αποτελούν πλέον παραδείγματα που θα ακολουθήσουν και άλλες περιοχές σε μεγαλύτερη κλίμακα. Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η παρουσίαση και η μελέτη του προγράμματος «Αστυπάλαια: Έξυπνο και Αειφόρο Νησί». Το πρωτοποριακό αυτό πρόγραμμα βρίσκεται στο τρίτο χρόνο εφαρμογής του, με την ηλεκτροκίνηση να αποτελεί βασικό κομμάτι, το οποίο έχει στηριχθεί από τους κάτοικους της Αστυπάλαιας και τους επισκέπτες της. Επίσης γίνεται αναφορά και σε άλλους άξονες του προγράμματος που δεν έχουν ακόμη αναπτυχθεί όσο χρειάζεται για την συνολική πράσινη μετάβαση του νησιού. Στο τελευταίο κεφάλαιο επιχειρείται να δοθεί μια συνολική αποτίμηση της πορείας του προγράμματος μέχρι σήμερα. Λέξεις κλειδιά: πράσινη μετάβαση, τοπικές κοινωνίες, Αστυπάλαια, ηλεκτροκίνηση.