Η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του 21ου αιώνα μέσα από την εφαρμογή του προγράμματος εργαστηρίων δεξιοτήτων στην ελληνική Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Abstract

Στη σύγχρονη εποχή, την εποχή της μετανεωτερικότητας, η παγκοσμιοποίηση, ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση, ο αυτοματισμός και η ταχεία εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης φέρνουν την κοινωνία αντιμέτωπη με αλλεπάλληλες αλλαγές, που δεν αφήνουν ανεπηρέαστο τον χώρο της εκπαίδευσης. Μέσα στο νέο αυτό σκηνικό, ο πολίτης του 21ου αιώνα είναι αναγκαίο να είναι εφοδιασμένος με νέες δεξιότητες που θα τον βοηθήσουν στη μετέπειτα ακαδημαϊκή και επαγγελματική του πορεία. Στη χώρα μας, η προσπάθεια για την καλλιέργεια των λεγόμενων δεξιοτήτων του 21ου αιώνα: δεξιότητες της ζωής (life skills), ήπιες δεξιότητες (soft skills) και δεξιότητες τεχνολογίας και επιστήμης στους μαθητές έγινε ακόμα πιο έντονη με τα «Εργαστήρια Δεξιοτήτων», που εισήχθησαν στο επίσημο αναλυτικό πρόγραμμα του Δημοτικού Σχολείου και παρουσιάζουν έντονο ερευνητικό ενδιαφέρον.Μέσω της παρούσας διπλωματικής εργασίας γίνεται προσπάθεια διασαφήνισης του όρου οριζόντιες δεξιότητες και της σημασίας που κατέχουν, όχι μόνο για την αγορά εργασίας, αλλά και γενικότερα για τη ζωή του ατόμου. Παράλληλα, επιχειρείται μία σύντομη καταγραφή της εξέλιξης των οριζόντιων δεξιοτήτων μέσα στον χρόνο, σε ιστορικό-κοινωνικό-οικονομικό επίπεδο και μέσα από τα κείμενα της Ε.Ε., του ΟΟΣΑ και της UNESCO. Τέλος, η εργασία εστιάζει στο πρόγραμμα «Εργαστήρια Δεξιοτήτων» και τους βασικούς τομείς καλλιέργειας δεξιοτήτων, αλλά και στη σημασία που διαδραματίζει ο ρόλος του εκπαιδευτικού και η εφαρμογή καλών πρακτικών στην υλοποίηση του προγράμματος. Σκοπός της εργασίας είναι να διερευνηθούν οι απόψεις των εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης σχετικά με την εισαγωγή και εφαρμογή του προγράμματος «Εργαστήρια Δεξιοτήτων», προκείμενου να αναδειχθεί ο βαθμός ετοιμότητάς τους στη διδασκαλία ήπιων δεξιοτήτων. Από τα ευρήματα της έρευνας προέκυψε στατιστικά σημαντική διαφορά για όλες τις ήπιες δεξιότητες με το επίπεδο εφαρμογής τους να είναι σε στατιστικά σημαντικό βαθμό μικρότερο από το αναφερόμενο επίπεδο γνώσης τους. Αυτό το εύρημα δείχνει ότι παρόλο που οι εκπαιδευτικοί υποστηρίζουν ότι έχουν ικανοποιητικές γνώσεις σχετικά με την ανάπτυξη ήπιων δεξιοτήτων στους μαθητές, παρόλα αυτά, δε φαίνεται να τις εφαρμόζουν σε βαθμό εξίσου ικανοποιητικό.