Περιορισμοί διεθνούς εμπορίου. Η "ρήτρα του μάλλον ευνοουμένου κράτους" και η Ελλάδα στο μεσοπόλεμο

Abstract

Ως εξωτερική εμπορική πολιτική νοείται το σύνολο των διεθνών οικονομικών σχέσεων και όχι απλώς η συναλλαγή μεταξύ χωρών μόνο με εμπορεύματα, σε αυτήν δε την αντίληψη εντάσσονται και τα κρατικά μέτρα που δίνουν στην οικονομική συναλλαγή ένα σκοπό και ορισμένη κατεύθυνση. Η ρήτρα του μάλλον ευνοουμένου κράτους αποτελεί ένα πρώιμο σύστημα ελέγχου των εμπορικών συναλλαγών διεθνώς υπό την επίβλεψη της Κοινωνίας των Εθνών. Η ανάλυση των εμπορικών στοιχείων ανά χώρα και προϊόν σε σχέση με την Ελλάδα δείχνει την αρνητική χροιά που έλαβε στον Ελληνικό χώρο η εφαρμογή της. Η ίδια η Κοινωνία των Εθνών διέγνωσε πριν την έναρξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου την αδυναμία λειτουργίας της ως μέσου ισοτιμίας των εμπορικών σχέσεων των κρατών. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη και στις ημέρες μας η επίδρασή της και η εφαρμογή της δεν παύει να υπάρχει, ιδίως σε περιπτώσεις έκρυθμων καταστάσεων ή ισχυρών οικονομικών κινήτρων.