Απόψεις εκπαιδευτικών για τα Νέα Προγράμματα Σπουδών του μαθήματος των Θρησκευτικών κατά την πιλοτική εισαγωγή τους στο Γυμνάσιο και το Λύκειο

Abstract

Η παρούσα εργασία στοχεύει στη διερεύνηση των απόψεων των Θεολόγων εκπαιδευτικών για τα Νέα Προγράμματα Σπουδών του μαθήματος των Θρησκευτικών, κατά την πιλοτική εισαγωγή τους στο Γυμνάσιο και το Λύκειο, τα σχολικά έτη 2021-2022 και 2022-2023. Πιο συγκεκριμένα, η εργασία επικεντρώνεται στην εξέταση της σχέσης μεταξύ των επιστημολογικών αρχών, της παιδαγωγικής φιλοσοφίας και της στοχοθεσίας των Νέων Προγραμμάτων που προωθούν οι κατασκευαστές τους και του τρόπου με τον οποίο τα Νέα Προγράμματα γίνονται αντιληπτά και υλοποιούνται από τους/τις εκπαιδευτικούς. Τα ερευνητικά δεδομένα που παρουσιάζονται στην εργασία συνελέγησαν την περίοδο Οκτωβρίου – Νοεμβρίου του 2022, μέσω ημιδομημένων συνεντεύξεων με 12 Θεολόγους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι εφαρμόζουν πιλοτικά τα ΝΠΣ σε πρότυπα και πειραματικά σχολεία,. Η ανάλυση των ερευνητικών δεδομένων αναδεικνύει ότι οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί θεωρούν τα Νέα Προγράμματα Σπουδών του μαθήματος των Θρησκευτικών ικανοποιητικά, φιλόδοξα, καινοτόμα και εφαρμόσιμα. Ως κύρια χαρακτηριστικά της φυσιογνωμίας τους αναγνωρίζουν την ανοικτότητά τους, τη σπειροειδή διάρθρωσή της ύλης, τη μαθητοκεντρική παιδαγωγική προσέγγιση που υιοθετούν και τον ανθρωπιστικό προσανατολισμό του. Κρίνουν ότι προάγει την θρησκευτική ελευθερία του/της μαθητή/μαθήτριας, σεβόμενο την ορθόδοξη παράδοση αλλά και το πολιτισμικό περιβάλλον κάθε μαθητή/τριαςκαι ότι τον/την προετοιμάζει κατάλληλα, με σκοπό την απόκτηση των αναγκαίων δεξιοτήτων, στάσεων και αξιών, ώστε να ενεργεί ως πολίτης του κόσμου. Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τους/τις εκπαιδευτικούς, τα Νέα Προγράμματα, προάγουν τη συνεργατικότητα και την ανάδειξη των ιδιαίτερων κλίσεων και δεξιοτήτων των μαθητών/μαθητριών, μέσω ποικίλων τεχνικών και δραστηριοτήτων. Αντίθετα, ως λειτουργικές αδυναμίες των Νέων Προγραμμάτων επισημαίνουν τη μεγάλη έκταση της ύλης. Τέλος, οι εκπαιδευτικοί προτείνουν την αποσύνδεση των Νέων Προγραμμάτων από συγκεκριμένα επιδιωκόμενα μαθησιακά αποτελέσματα και την εστίασή του στην καλλιέργεια και ενίσχυση του πνευματικού κόσμου του/της μαθητή/μαθήτριας, με στόχο να καταστεί ικανός/ικανή να αντιμετωπίζει τις κοινωνικές και άλλες προκλήσεις και να ζει ως ενεργός πολίτης του κόσμου στο σύγχρονο μεταβαλλόμενο πολυπολιτισμικό περιβάλλον.