Ο ελληνικός τουρισμός πριν και μετά την πανδημία, ανάγκη αλλαγής τουριστικού μοντέλου; Η περίπτωση της Αρκαδίας.

Abstract

Η παρούσα εργασία εστιάζει στη δυναμική της πρόσφατης αναταραχής στον τομέα του τουρισμού και της φιλοξενίας λόγω της επιδημίας COVID-19 στην Ελλάδα και πιο συγκεκριμένα στην περιοχή της μελέτης περίπτωσης, το Νομό Αρκαδίας. Είναι να σημαντικό για το επιστημονικό πεδίο του τουρισμού και της οικονομίας να διερευνηθεί πώς επηρεάστηκε από την πανδημία Covid-19 στον τουρισμό μία χώρα σαν την Ελλάδα, της οποίας το ένα τέταρτο του ΑΕΠ αποτελείται από τον τουρισμό. Συγκρίνονται τα διαθέσιμα στατιστικά δεδομένα που δείχνουν την αλλαγή των μεταβλητών τα προηγούμενα χρόνια με το 2020 και 2021 και εξετάζονται οι νέες προκλήσεις και ευκαιρίες που δημιουργούνται από τη μείωση του αριθμού των επισκεπτών και των πτήσεων. Γίνεται εστίαση κυρίως στις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις στον προορισμό της μελέτης περίπτωσης και σε πιθανά μελλοντικά σενάρια για περαιτέρω ανάπτυξη στην περιοχή. Τα στοιχεία δείχνουν σημαντική επίδραση της πανδημίας σε πολλαπλές μεταβλητές, όπως η μακροπρόθεσμη τάση της σημασίας του τουριστικού τομέα στο ΑΕΠ στην Ελλάδα, ο αριθμός των πτήσεων και των επισκεπτών στην Ελλάδα και ειδικότερα στην Αρκαδία και η συμβολή του τουρισμού και των ταξιδιών στο ΑΕΠ. Με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα, κατασκευάζονται επίσης τρία προοπτικά σενάρια που περιγράφουν την πιθανή εξέλιξη για το νομό Αρκαδίας όσον αφορά την πορεία της πανδημίας σε συνάρτηση με την τουριστική κίνηση σε αυτήν. Αυτά τα σενάρια μπορεί να βοηθήσουν διάφορους ενδιαφερόμενους φορείς και φορείς χάραξης πολιτικής να είναι καλύτερα προετοιμασμένοι για διαφορετικές εξελίξεις που μπορεί να εμφανιστούν. Τέλος, διερευνάται μέσω μεθόδου ποιοτικής έρευνας η παρούσα εικόνα της περιοχής της μελέτης περίπτωσης ως προς τον τουρισμό, οι μελλοντικές προτάσεις και το νέο μοντέλο τουρισμού για τα επόμενα χρόνια. Η ποιοτική έρευνα πραγματοποιείται με τη διενέργεια 3 συνεντεύξεων, η μία με τουριστικό πράκτορα της περιοχής, η δεύτερη με καθηγητή (μέλος ΔΕΠ) πανεπιστημιακής σχολής του πεδίου του τουρισμού και η τρίτη με δήμαρχο τοπικής κοινότητας της περιοχής μελέτης. Η ταυτόχρονη παράθεση ποιοτικών και ποσοτικών δεδομένων είναι σημαντικός παράγοντας για εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με τις μελλοντικές στρατηγικές και τις πιθανές αλλαγές του τουριστικού μοντέλου στην περιοχή μελέτης αλλά και κατ’ επέκταση σε αρκετές περιοχές της χώρας.