Η ελληνική εκπαίδευση και η πολιτιστική διπλωματία στην σκιά του Ψυχρού Πολέμου: ιδεολογία και πολιτικές

Abstract

Η δεκαετία του 1970 είναι ιδιαίτερα σημαντική για την σύγχρονη ελληνική ιστορία, καθώς τότε διαμορφώθηκαν οι βάσεις για την οικοδόμηση του πλέον σταθερού πολιτεύματος στην χώρα. Την πτώση της δικτατορίας το 1974 διαδέχτηκε η περίοδος της Μεταπολίτευσης, η οποία έδωσε οριστικές λύσεις σε προβλήματα που ταλάνιζαν τους Έλληνες ακόμη και πριν από την Επανάσταση του 1821 , όπως ήταν το γλωσσικό ζήτημα αλλά και το πολιτειακό που απασχολούσε ήδη από την επαναστατική περίοδο. Ο πολιτισμός και η έννοια του ελληνισμού απασχόλησαν ιδιαίτερα την πολιτική και την κοινωνία, ειδικά μπροστά στην ένταξη της χώρας στην ΕΟΚ και της ολοένα και αυξανόμενης παγκοσμιοποίησης. Η νεολαία έπαιξε σημαντικό ρόλο στην διαμόρφωση τόσο του πολιτιστικού πλαισίου όσο και στην πολιτική ατζέντα με θέματα που τους απασχολούσαν. Σημαντική παράμετρος ήταν η Ελληνορθόδοξη Εκκλησία, η οποία στο πλαίσιο των δράσεών της επανέλαβε μετά από αιώνες την ιεραποστολή, κάτι που βοήθησε και στην προβολή της χώρας στο εξωτερικό. Η αμφισβήτηση των παραδοσιακών δομών της κοινωνίας, τα ατομικά, κοινωνικά και πολιτικά δικαιώματα ξεκινούν να εδραιώνονται είτε ως πρακτικές είτε ως αιτήματα για μεταρρυθμίσεις την δεκαετία του 1970. Ύστερα από την μακροχρόνια καταπίεση που υπέστη ο ελληνικός λαός, μια πνοή ελευθερίας με στοιχεία υπερβολής διακατέχει τον πληθυσμό. Αναμφισβήτητα η περίοδος αυτή προσέφερε πολλά στον εκδημοκρατισμό, την πολιτιστική άνθιση και την εμβάθυνση της θέσης της χώρας στην δύση, πολιτικά, οικονομικά και πολιτιστικά, με μελανά σημεία την δικτατορία και την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Σε κάθε περίπτωση η μελέτη των γεγονότων προσφέρει ερμηνευτικά εργαλεία για τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκε η χώρα και η πολιτική της τις επόμενες δεκαετίες. Η παρούσα εργασία στοχεύει στην ανάδειξη των πολιτικών σε επίπεδο πολιτιστικής και δημόσιας διπλωματίας την περίοδο της δικτατορίας και της Μεταπολίτευσης.