Λογοδοσία και διαφάνεια στους ΟΤΑ Α΄ Βαθμού: Εξωτερικοί και εσωτερικοί ελεγκτικοί μηχανισμοί. Από τη θεωρία στην πράξη.

Abstract

Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η διερεύνηση του ελεγκτικού πλαισίου που διέπει τη δράση των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης Α΄ βαθμού και ιδιαίτερα ο εσωτερικός διοικητικός έλεγχος και ο εξωτερικός δικαστικός έλεγχος από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Έναυσμα για την υλοποίηση της παρούσας εργασίας, αποτέλεσαν ο διαχρονικός διάλογος που υπάρχει στους κόλπους της τοπικής αυτοδιοίκησης για τα όρια της κρατικής παρέμβασης στη δράση των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, αλλά και τα μέτρα που λήφθηκαν τα τελευταία χρόνια για τη μεταρρύθμιση του δημοσίου τομέα, τα οποία διαμορφώνουν ένα νέο πλαίσιο για τον έλεγχο και την εν γένει λειτουργία των δημοσίων φορέων με όρους αποτελεσματικότητας, αποδοτικότητας και οικονομικότητας, αλλά και με διάθεση για ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας στη δημόσια εξουσία. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού, εξετάστηκε το εννοιολογικό και το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τους προαναφερόμενους ελέγχους, ενώ μέσα από τη μελέτη των ετήσιων εκθέσεων των κύριων ελεγκτικών οργάνων και μιας μικρής κλίμακας πρωτογενή έρευνα για την εφαρμογή του εσωτερικού ελέγχου στους δήμους της χώρας, επιχειρήθηκε η συνολική αποτίμηση του ελεγκτικού πλαισίου, όπως και η αποτύπωση των κύριων πεδίων στα οποία οι Ο.Τ.Α. Α΄ βαθμού παρουσιάζουν δυσχέρεια στη διαχείριση. Από τα δεδομένα που αναλύθηκαν και παρουσιάστηκαν προκύπτει ότι οι Ο.Τ.Α. Α΄ βαθμού, διέπονται από πολλούς ελέγχους, τόσο διοικητικούς όσο και οικονομικούς. Τα ευρήματα των ελέγχων αναδεικνύουν αδυναμίες σε βασικές λειτουργίες των Ο.Τ.Α. Α΄ Βαθμού, πολλές εκ των οποίων με σημαντικό δημοσιονομικό κόστος. Υπό το πρίσμα αυτό αλλά και λαμβάνοντας υπόψη το γενικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ασκείται η δράση των Ο.Τ.Α. Α΄ Βαθμού, οι έλεγχοι κρίνονται απαραίτητοι, προκειμένου οι οργανισμοί να αντεπεξέλθουν στην πολυεπίπεδη αποστολή τους, με τρόπο που θα διασφαλίζει τις αρχές της καλής διακυβέρνησης και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης. Σε κάθε περίπτωση κρίνεται σκόπιμο να ληφθούν περαιτέρω μέτρα για τη θωράκιση των πρωτοβάθμιων Ο.Τ.Α. προς το συμφέρον τόσο των τοπικών κοινωνιών όσο και του δημοσίου συμφέροντος.