Η επίδραση της οργανωσιακής κουλτούρας στη συμπεριφορά των επαγγελματιών υγείας σε περίπτωση σύγκρουσης ρόλων ή ασαφών αρμοδιοτήτων. Μελέτη περίπτωσης σε δημόσιο γενικό νοσοκομείο της Ελληνικής περιφέρειας

Abstract

Η παρούσα μελέτη έγινε με στόχο να ερευνήσει την επίδραση της οργανωσιακής κουλτούρας στη συμπεριφορά των επαγγελματιών υγείας, σε περίπτωση σύγκρουσης ρόλων ή ασαφών αρμοδιοτήτων. Μέθοδος: Η έρευνα έλαβε χώρα το Δεκέμβριο του 2022, σε επαγγελματίες υγείας της μεγαλύτερης υπηρεσίας του Παναρκαδικού νοσοκομείου, της Νοσηλευτικής η οποία αριθμεί 400 άτομα. Μοιράστηκαν συνολικά 120 ερωτηματολόγια, από αυτά που συλλέχθηκαν, τα 80 απαντήθηκαν, τα 10 ήταν άκυρα και τα 30 δεν απαντήθηκαν. Η επεξεργασία των δεδομένων έγινε με χρήση του στατιστικού πακέτου spss v 25. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκε είναι ένα ερωτηματολόγιο με κλειστές ερωτήσεις το οποίο χωρίζεται σε τρεις ενότητες: Στην πρώτη περιλαμβάνονται δημογραφικές ερωτήσεις, στη δεύτερη ενότητα διερευνάται η οργανωσιακή κουλτούρα. Για το σκοπό αυτό, χρησιμοποιείται το ερωτηματολόγιο Organizational Culture Assessment Instrument– OCAI, προσαρμοσμένο στην ελληνική γλώσσα. Στο σύνολό του, το OCAI αποτελείται από 24 ερωτήματα, μέσα από τα οποία μελετώνται οι έξι παράμετροι/ μεταβλητές της οργανωσιακής κουλτούρας, που αφορούν στο παρόν και το μέλλον του οργανισμού. Στην τρίτη ενότητα γίνεται η διερεύνηση των δεικτών ασάφειας και σύγκρουσης ρόλων ,αξιοποιήθηκαν δύο σχετικές σταθμισμένες κλίμακες των (Rizzo et al., 1970) Αποτελέσματα: Στην έρευνα έλαβαν μέρος 80 επαγγελματίες υγείας. Οι περισσότεροι ανήκαν στο γυναικείο φύλο, 38 – 48 ετών, έγγαμοι και ήταν απόφοιτοι ΤΕΙ. Επίσης οι η πλειονότητα των ερωτηθέντων ήταν μόνιμοι νοσηλευτές και είχαν προϋπηρεσία έως 10 έτη. Σύμφωνα με την έρευνα στο Παναρκαδικό νοσοκομείο επικρατέστερο μοντέλο κουλτούρας είναι το μοντέλο Στόχων/Αποδοτικότητας σε συνδυασμό με το Ιεραρχικό/ Γραφειοκρατικό, είναι αναγνωρίσιμο περισσότερο από τους εργαζόμενους με μεγάλη προϋπηρεσία και επιθυμητό από τις ανώτερες βαθμίδες εκπαίδευσης. Αντίθετα οι εργαζόμενοι θα επιθυμούσαν σε μεγαλύτερο βαθμό το μοντέλο Ανθρωπίνων Πόρων μαζί με το μοντέλο Ανοιχτού Συστήματος, ειδικά οι βοηθοί νοσηλευτές (ΔΕ). Επίσης τους συμμετέχοντες διακρίνει μετρίου βαθμού ασάφεια και σύγκρουση ρόλων με εξαίρεση τους βοηθούς νοσηλευτές και αυτούς με προϋπηρεσία μέχρι 10 έτη που φαίνεται ότι συγκρούονται σε μεγαλύτερο βαθμό. Επιπροσθέτως το μοντέλο των Ανθρωπίνων Πόρων σχετίζεται θετικά σημαντικά με τη σύγκρουση αντίθετα με το Ιεραρχικό μοντέλο που έχει αρνητική σχέση, ενώ η ασάφεια δεν φαίνεται να σχετίζεται με κανένα από τα τέσσερα μοντέλα κουλτούρας. Συμπεράσματα. Η εργασιακή σύγκρουση στο πλαίσιο του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης είναι αναμφίβολα επιζήμια για την υγεία των οργανισμών, των εργαζομένων και των ασθενών. Είναι ζωτικής σημασίας όλοι οι επαγγελματίες υγείας, συμπεριλαμβανομένων των νοσηλευτών, να συμμετέχουν στην επίλυση αυτού του ζητήματος διασφαλίζοντας ένα χώρο εργασίας με σεβασμό και συλλογική πρακτική. Οι ηγέτες των νοσηλευτικών μονάδων βρίσκονται σε θέση ευθύνης ώστε να αντιμετωπίσουν αυτό το διαδεδομένο ζήτημα αναπτύσσοντας αποτελεσματικές πολιτικές, προωθώντας την εποικοδομητική κουλτούρα στο χώρο εργασίας και χρησιμοποιώντας θετικές ηγετικές δεξιότητες. Είναι ευθύνη όλων των επαγγελματιών υγείας να δημιουργήσουν και να διατηρήσουν ένα υγιές εργασιακό περιβάλλον που επιτρέπει την παροχή ηθικής, αποτελεσματικής και τεκμηριωμένης φροντίδας. Το πιο σημαντικό είναι ότι οι νοσηλευτές πρέπει να έχουν το θάρρος να αμφισβητούν τις επικρατούσες ιδεολογίες και να κατανοούν τι σημαίνουν για τους οργανισμούς, το επάγγελμα και τους ασθενείς τους