«Η σημασία της ενσωμάτωσης στο θεσμό της παράλληλης στήριξης και του μαθήματος της φυσικής αγωγής, για την ισορροπημένη ανάπτυξη του εφήβου ΑμεΑ (σωματική - πνευματική και ψυχοκοινωνική)»

Abstract

Η παρούσα μελέτη, μέσω της καταγραφής των προκλήσεων αλλά και των προοπτικών της συμπερίληψης των μαθητών με αναπηρία και στο μάθημα της φυσικής αγωγής, θα επιχειρήσει να περιγράψει την πραγματικότητα με τα προβλήματα αλλά και τις επιτυχίες της στα δημόσια γενικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και, συγκρίνοντας αυτή την πραγματικότητα με πρακτικές συμπεριληπτικής εκπαίδευσης στη Φυσική Αγωγή που εφαρμόζονται παγκοσμίως, να διατυπώσει προτάσεις για τη βελτίωση της ποιότητας παρεχόμενων υπηρεσιών άθλησης στο δημόσιο σχολείο για εφήβους με αναπηρία. Σκοπός της είναι, μέσω της παρατήρησης στην εικοσιπεντάχρονη υπηρέτησή μου στη δημόσια γενική δευτεροβάθμια εκπαίδευση και της καταγραφής των απόψεων εκπαιδευτικών φυσικής αγωγής, εκπαιδευτικών παράλληλης στήριξης και γονέων, να επιχειρηθεί δια της παρούσης να προβληθεί σημασία που θα είχε η ενσωμάτωση της παράλληλης στήριξης και στο μάθημα της φυσικής αγωγής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση της χώρας μας. Δεδομένου ότι αυτό επί του παρόντος δεν είναι εφικτό, βάσει του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας στα σχολεία μας, στόχος είναι, αφού αναπτυχθεί η πολυδιάστατη σημασία της άθλησης για όλους, και δη για τους μαθητές με αναπηρία, και γίνει συγκριτική θεώρηση των συμπεριληπτικών πρακτικών ενσωμάτωσης στη φυσική αγωγή παγκοσμίως, να εντοπιστούν τα προβλήματα στην εφαρμογή της φυσικής αγωγής για μαθητές με αναπηρίες σήμερα στην Ελλάδα, να καταγραφούν οι τρόποι που ενσωματώνονται στην άθληση, να διατυπωθούν προτάσεις με στόχο την καλύτερη και ποιοτικότερη συμμετοχή στη φυσική αγωγή και άθληση των μαθητών με αναπηρία. Η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε, πέραν της συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι η παρατήρηση επί 25 χρόνια στα γενικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης λόγω της εργασιακής μου εμπειρίας όπως και η τωρινή θητεία μου σε ΕΠΑΛ είναι 13 συνεντεύξεις, 5 εκπαιδευτικών φυσικής αγωγής, 4 εκπαιδευτικών παράλληλης στήριξης και 4 γονέων. Η συστηματική παρατήρηση, η μελετηθείσα βιβλιογραφία και οι απόψεις των συνεντευξιαζόμενων που καταγράφουν την πραγματικότητα στην εφαρμογή του μαθήματος φυσικής αγωγής στα δημόσια γενικά σχολεία, είναι ενδιαφέρουσες και συγκλίνουσες. Είναι αυταπόδεικτη η σύνδεση της άθλησης με τη συνολική ανάπτυξη κάθε εφήβου και ακόμη περισσότερο του εφήβου με αναπηρία. Ακολούθησε ποιοτική ανάλυση των αποτελεσμάτων της έρευνας. Τα στοιχεία που προέκυψαν, παρά τη γενική διαπίστωση της ιδιαίτερης σημαντικότητας της άθλησης, καταδεικνύουν ότι η άθληση των εφήβων με αναπηρία στο μάθημα της φυσικής αγωγής στα γενικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης δεν υλοποιείται ομοιόμορφα και σταθερά, είναι ελλείπουσα και προβληματική και εξαρτάται κατά περίπτωση από την ποιότητα του σχολικού χώρου και το επίπεδο του σχολείου, τις υποδομές και τον εξοπλισμό, τις γνώσεις ,την προσωπικότητα και το φιλότιμο του εκπαιδευτικού και τη συνολική κατάσταση του μαθητή με αναπηρία. Το γενικό συμπέρασμα της έρευνας είναι ότι υπάρχει αρκετός ακόμη δρόμος να διανυθεί, προκειμένου να οργανωθεί πιο αποτελεσματικά η υποστήριξη των μαθητών με αναπηρία στα γενικά δημόσια σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και ειδικότερα στο μάθημα της φυσικής αγωγής. Η έλλειψη καθολικού σχεδιασμού για την εκπαίδευση και οι συνεχείς αλλαγές, οι περιορισμένοι υλικοί και ανθρώπινοι πόροι, η μειωμένη ομαδοσυνεργατική κουλτούρα και η απουσία ορθού προγραμματισμού καθιστούν την άθληση των εφήβων με αναπηρία στα γενικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης υποτονική και προβληματική. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν μεγάλα περιθώρια βελτίωσης και ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι στην εκπαιδευτική διαδικασία δεν πρέπει να προσφέρουμε τον καλύτερό μας εαυτό, προκειμένου να βελτιωθεί η ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών στο μάθημα της φυσικής αγωγής, και μάλιστα όταν οι αποδέκτες είναι μαθητές με αναπηρία οι ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.