Η διδακτική του μαθήματος της λογοτεχνίας στο δημοτικό σχολείο μέσω της δραματικής τέχνης στην εκπαίδευση: Μια έρευνα σε εκπαιδευτικούς σχολικών τάξεων δημοτικών σχολείων της Χίου

Abstract

Η λογοτεχνία είναι φορέας αντιλήψεων και αξιών κάθε πολιτισμού. Ανοίγει στον αναγνώστη ένα φανταστικό κόσμο μέσα στον οποίο όλα είναι δυνατά (McCaslin, 1997: 10). Ακόμα, βοηθάει τους μαθητές να κατανοήσουν καλύτερα την ανθρώπινη φύση και τον κοινωνικό και πολιτιστικό τους περίγυρο. Εντούτοις, η λογοτεχνία δεν αποτελεί απλά ένα μέσο μετάδοσης γνώσεων και πληροφοριών για τη ζωή. Αντίθετα, έρχεται σε θέση να την αλλάξει και να της δώσει ένα ξεχωριστό νόημα (Καλογήρου, & Λαλαγιάννη, 2005: 28-29). Βασικός στόχος της λογοτεχνίας είναι η αισθητική καλλιέργεια, η καλλιέργεια της κριτικής σκέψης για τον κόσμο, καθώς και η ανάπτυξη των συναισθημάτων και του πνεύματος. Το παιδί δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως απλός αποδέχτης της γνώσης που λαμβάνει από το λογοτεχνικό κείμενο, αλλά ως ενεργός συμμετέχων σε αυτή. Το παιδί οφείλει να καλείται να επανεξετάζει την ερμηνεία του κειμένου και μέσα από τις δικές του εμπειρίες να προσφέρει καινούρια γνώση και νόημα στο λογοτεχνικό έργο (Καλογήρου, & Λαλαγιάννη, 2005: 22). Μέσα στο πλαίσιο αυτό, αποτελεί μείζονος σημασία η ανάγκη για ανανέωση των παραδοσιακών τρόπων διδασκαλίας της λογοτεχνίας. Καταλυτική, επομένως, αποτελεί η χρήση των τεχνών, και συγκεκριμένα της δραματικής τέχνης για μια πραγματικά ολιστική προσέγγιση της διδασκαλίας της λογοτεχνίας. Οι μικροί μαθητές μέσα από το δραματικό παιχνίδι, μπορούν να αποκτήσουν μια ολόπλευρη θεώρηση του λογοτεχνικού έργου. Με αυτόν τον τρόπο δίνουν την δική τους νοηματοδότηση για το κείμενο και αναπτύσσεται το ενδιαφέρον τους για τη λογοτεχνία. Αυτό, με τη σειρά τους, έχει σαν συνέπεια την καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας (Αυδή, & Χατζηγεωργίου, 2002: 119).Επιπλέον, ενθαρρύνεται η συμμετοχή των παιδιών σε ομάδες και οι μαθητές οδηγούνται σε αναθεώρηση κάποιων πραγμάτων και στην μείωση προκαταλήψεων και στερεοτύπων (Σέξτου, 2007: 27). Με την παρούσα εργασία επιχειρείται η διερεύνηση των στάσεων των δασκάλων σχετικά με τη χρήση του δραματικού παιχνιδιού και των δραματικών τεχνικών στη διδασκαλία του μαθήματος της λογοτεχνίας, καθώς και την εφαρμογή αυτών στο συγκεκριμένο μάθημα. Τα αποτελέσματα της έρευνας μας ανέδειξαν το πρόβλημα της ελλιπούς ενημέρωσης των εκπαιδευτικών πάνω στη χρήση της δραματικής τέχνης, εντός των μαθημάτων της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Παρ’ όλα αυτά, αναδείχθηκε μια θετική στάση απέναντι στην χρήση του δραματικού παιχνιδιού στην εκπαιδευτική διαδικασία, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό των εκπαιδευτικών δήλωσε ότι θα ήθελε να μάθει περισσότερα για τις δυνατότητες που προσφέρει η συγκεκριμένη μέθοδος στην εκπαιδευτική διαδικασία. Στο τέλος της εργασίας, προτείνονται λύσεις για περαιτέρω διερεύνηση του θέματος. Λέξεις κλειδιά διδακτική της λογοτεχνίας, δραματική τέχνη, θεατρικό παιχνίδι, δημοτικό σxoλείο, στάσεις εκπαιδευτικών