Η Ρωσία στην Αφρική μετά την εισβολή στην Ουκρανία: Ποιο είναι το επίκεντρο ενδιαφέροντος, η Αφρική ή η Δύση;

Abstract

Ένα κρίσιμο ζήτημα το οποίο προκαλεί έντονο ενδιαφέρον στο διεθνές γίγνεσθαι αποτελεί η δραστηριότητα της Ρωσίας στην Αφρική καθώς αποτελεί μία περιοχή η οποία παρουσιάζει γεωστρατηγικό και οικονομικό ενδιαφέρον για τις Η.Π.Α., την Ε.Ε., την Κίνα και την ίδια την Ρωσία. Μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης η Ρωσία απομακρύνθηκε αρκετά από την ανάπτυξη της επιρροής της στην αφρικανική ήπειρο. Η Ρωσία επέστρεψε ξανά στην περιοχή αξιοποιώντας οικονομικά, διπλωματικά και στρατιωτικά μέσα προκειμένου να ενισχύσει το δίκτυο επιρροής της στα αφρικανικά κράτη. Κατά την διάρκεια της απουσίας της οι υπόλοιπες δυνάμεις είχαν ήδη αναπτύξει σε μεγάλο βαθμό τις εμπορικές και οικονομικές σχέσεις με την Αφρική δημιουργώντας ένα πλαίσιο ανασφάλειας για την Ρωσία. Καθοριστικός παράγοντας για την ενίσχυση της παρουσίας της Ρωσίας στην Αφρική αποτέλεσαν οι αρκετά παρεμβατικές δράσεις των ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών (Private Military Companies–PMCs), με πρωταγωνιστικό ρόλο να διαδραματίζει το Wagner Group. Οι επιχειρήσεις των ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών αποτέλεσαν καθοριστική συνιστώσα για την διαμόρφωση της εξωτερικής πολιτικής της Ρωσίας, την πλαισίωση των οικονομικών, εμπορικών και στρατιωτικών συμφωνιών που σύναψε η Ρωσία με τα κράτη της Αφρικής αλλά και για την εξέλιξη των ανταγωνιστικών συνθηκών με τις δυνάμεις της Δύσης και συμμαχικές δυνάμεις όπως είναι η Κίνα. Τα κίνητρα με βάση τα οποία δραστηριοποιείται η Ρωσία στην Αφρική σχετίζονται άμεσα με την δυναμική ανταγωνισμού που υφίσταται με τις δυνάμεις της Δύσης. Όλα τα ανωτέρω αναλύονται και τεκμηριώνονται με βάση στοιχείων που έχουμε αντλήσει από έγκριτες πηγές.