Θεωρητικό, κοινωνικό και νομικό πλαίσιο παρένθετης μητρότητας.

Abstract

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η παρένθετη μητρότητα είναι μια από τις νέες τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής κατά την οποία μια γυναίκα κυοφορεί ένα έμβρυο για μια άλλη γυναίκα. Αποτελεί μια αποδεκτή μορφή αντιμετώπισης ορισμένων μορφών υπογονιμότητας εδώ και αιώνες. Μέχρι πρόσφατα, «η φυσική παρένθετη μητρότητα» ήταν ο μόνος τρόπος για την απόκτηση ενός παιδιού σε γυναίκες με προβλήματα αναπαραγωγής. Τελευταίως, η «παρένθετη μητρότητα in vitro» ως μορφή υποβοηθούμενης αναπαραγωγής αποτελεί θεραπευτική επιλογή για υπογόνιμες- άτεκνες γυναίκες σε σαφώς καθορισμένο ιατρικό πλαίσιο. ΣΚΟΠΟΣ: Η ανασκόπηση του θεωρητικού, κοινωνικού και νομικού πλαισίου της παρένθετης μητρότητας στην Ελλάδα και παγκοσμίως. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Πραγματοποιήθηκε αναζήτηση ανασκοπικών άρθρων και ερευνητικών μελετών δημοσιευμένων στην Αγγλική γλώσσα κατά την τελευταία δεκαετία, στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων «Pubmed» , «Cochrane Library» και «Cinahl», σχετικά με το θεωρητικό, κοινωνικό και νομικό πλαίσιο της παρένθετης μητρότητας. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ: Τα αποτελέσματα πρόσφατων ερευνών έδειξαν ότι οι περισσότερες γυναίκες γνωρίζουν τη διαδικασία της παρένθετης μητρότητας. Οι περισσότερες γυναίκες συμφωνούν σε μεγάλο ποσοστό με την επιλογή της παρένθετης μητρότητας όταν αυτή αποτελεί ιατρική ένδειξη ενώ αντιτίθενται όταν αφορά σε λόγους «ευκολίας». Η σχέση του ζευγαριού με την παρένθετη μητέρα κατά την περίοδο της εγκυμοσύνης σε γενικές γραμμές είναι ικανοποιητική. Όσον αφορά στην εμπλοκή – ενασχόληση των παρένθετων μητέρων με το παιδί μετά τη γέννηση του, οι έρευνες ποικίλουν. Όταν η παρένθετη μητέρα αποτελεί συγγενικό πρόσωπο οι απόψεις τείνουν στη διατήρηση φιλικών σχέσεων μεταξύ παιδιού και παρένθετης μητέρας. Αντίθετα, όταν αφορά σε άγνωστο πρόσωπο συνήθως οι οικογένειες δεν συμφωνούν στο να συμμετέχει η παρένθετη μητέρα στην μελλοντική ζωή του τέκνου. Επιπρόσθετα, οι περισσότερες γυναίκες επικροτούν την κρυοσυντήρηση ζώντων εμβρύων και επιζητούν τη θέσπιση νομικού πλαισίου που να καλύπτει την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή. Παρόλα αυτά πολλά ηθικά, θρησκευτικά και νομικά ζητήματα ανακύπτουν κατά την αποδοχή της διαδικασίας. Πολλές πράξεις νομοθετικού περιεχομένου έχουν θεσπίσει κατάλληλα μέτρα για την προστασία και την προαγωγή της υγείας και της αξιοπρέπειας των ατομικών δικαιωμάτων, καθιερώνοντας την προστασία των παιδιών και των γυναικών αντιστοίχως. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Ο αλτρουισμός της παρένθετης μητρότητας είναι ιδεατός αλλά για να αποτελεί μια ζωτική θεραπευτική επιλογή, όλες οι διαδικασίες θα πρέπει να παρακολουθούνται από μια επιτροπή ηθικής στην ανθρώπινη γονιμοποίηση και εμβρυολογία και να διέπονται από ένα ρεαλιστικό νομικό πλαίσιο. Οι απόψεις των γυναικών για την παρένθετη μητρότητα ποικίλλουν ανάλογα με τις περιστάσεις. Η εκπαίδευση και η ενημέρωση του κοινού σε θέματα υποβοηθούμενης αναπαραγωγής κρίνεται σκόπιμη.