Η επίδραση της άρδευσης : στην ανάπτυξη του δένδρου της ελιάς στο ύψος της παραγωγής και στη ποιότητα του ελαιοκάρπου και ελαιολάδου

Abstract

Το ελαιόδεντρο είναι εξ’ορισμού ένα ξηροθερμικό φυτό το οποίο μπορεί να ανταπεξέλθει τόσο σε αντίξοες συνθήκες όσο και σε ιδανικές. Στην παρούσα εργασία καλούμαστε να εξετάσουμε κατά πόσο η άρδευση επηρεάζει την ανάπτυξη, την παραγωγή και την ποιότητα των συγκομιζόμενων προϊόντων αυτής της καλλιέργειας. Οι επιδράσεις της υδατικής καταπόνησης εξετάζονται όχι μόνο υπό το πρίσμα της έλλειψης αλλά και της περίσσειας νερού. Η επίδραση και των δυο καταστάσεων θα μελετηθούν αρχικά σε κάθε επίπεδο ανάπτυξης του δένδρου και εν συνεχεία σε κάθε όργανο που ευθύνεται για την ανάπτυξη και την απόδοση του φυτού. Από πειραματικές μελέτες που πραγματοποιήθηκαν ανά τον κόσμο αναλύθηκε διεξοδικά η επίδραση της άρδευσης στο ελαιόδενδρο, στο καρπό και το ελαιόλαδο, τόσο στις ελαιοποιήσιμες όσο και στις επιτραπέζιες ποικιλίες. Αποδείχθηκε ότι η άρδευση λειτούργησε θετικά ως προς την ανάπτυξη των βλαστών, της κόμης και του ριζικού συστήματος του ελαιόδενδρου. Σε ένα σωστά αρδευόμενο ελαιόδενδρο όλες οι φυσιολογικές διεργασίες όπως φωτοσύνθεση, αναπνοή, διαπνοή, ροή ηλεκτρονίων κτλ λειτουργούν υπο ιδανικές συνθήκες. Κατ’επέκταση αυτό αποδίδεται στον καρπό ο οποίος τελικά φτάνει να πληρεί τις προϋποθέσεις ποιότητας δηλ όγκο, μέγεθος, εμφάνιση, επίπεδο σκληρότητας, δείκτη ωρίμανσης και ποιότητα. Η άρδευση ανάλογα με την επέμβαση που εφαρμόστηκε (ελλειματική, πλήρης και ανάλογα με το % ETc) έδωσε διφορούμενα αποτελέσματα. 9 Όταν η διάθεσιμότητα του εδαφικού νερού αυξήθηκε, παρατηρήθηκε μείωση των φαινολικών συστατικών και της ελεύθερης οξύτητας ελαιολάδου. Από την άλλη πλευρά σε ξηρικούς ελαιώνες βρέθηκε υψηλή συγκέντρωση ανθοκυανινών, υψηλός δείκτης ωριμότητας και υψηλότερο επίπεδο σκληρότητας-συνεκτικότητας καρπού από ότι σε αρδευόμενους. Τα ελλειματικά σχήματα άρδευσης διατήρησαν τη σωστή λειτουργία των φωτοσυνθετικών μηχανισμών, αύξησαν τις φαινολικές ενώσεις, τη συγκέντρωση των φλαβονοειδών και τα επίπεδα ελευρωπαϊνης, αποδίδοντας ένα ελαιόλαδο με υψηλή αντιοξειδωτική ικανότητα. Έτσι καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι με σωστή διαχείριση του νερού, μπορούμε να έχουμε εξοικονόμηση με ταυτόχρονα σωστή άρδευση ελαιοδένδρων χωρίς να υπάρχει μείωση στην απόδοση του ελαιολάδου και να επηρεάζεται η ποιότητα τόσο του καρπού όσο και του ελαιολάδου. Η απόδοση ελαιολάδου στα πλήρως αρδευόμενα ελαιόδενδρα ήταν υψηλότερη από τα ελλειματικώς αρδευόμενα, ωστόσο η συγκέντρωση του σε συνάρτηση με το ξηρό βάρος των καρπών ήταν αντιστρόφως ανάλογη.