Κοινωνική Εργασία & Ψυχική Υγεία Παιδιών και Εφήβων με Ειδικές Ανάγκες Υγείας

Abstract

Η συγκεκριμένη μελέτη εξετάζει τον ρόλο που διαδραματίζει η κοινωνική εργασία στην υποστήριξη παιδιών και εφήβων με ιδιαίτερες ψυχικές ανάγκες στο πλαίσιο της κοινότητας, μέσα από τη μεθοδολογία της ανασκοπικής χαρτογράφησης (scoping review). Σκοπός είναι να καταγραφούν οι παρεμβάσεις των κοινωνικών λειτουργών, οι προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν, καθώς και οι καλές πρακτικές που ενισχύουν την ανθεκτικότητα των παιδιών και των οικογενειών τους. Η ανάλυση στηρίχθηκε σε δέκα επιστημονικά άρθρα της περιόδου 2020–2024, επιλεγμένα με αυστηρά κριτήρια ένταξης. Τα ευρήματα ταξινομήθηκαν σε τέσσερις θεματικούς άξονες: (1) οικογενειοκεντρική φροντίδα και γονεϊκή συμμετοχή, (2) διαθεσιμότητα και προσβασιμότητα σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας, (3) συνεργασία μεταξύ σχολείου και οικογένειας, και (4) παρεμβάσεις κοινωνικών λειτουργών και οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις τους. Η σύνθεση των αποτελεσμάτων ανέδειξε τον κοινωνικό λειτουργό ως βασικό συνδετικό κρίκο μεταξύ παιδιών, οικογένειας, σχολικής κοινότητας και υπηρεσιών ψυχικής υγείας, υπογραμμίζοντας τη σημασία της διεπιστημονικής συνεργασίας, της πολιτισμικής ευαισθησίας και της ενδυνάμωσης του οικογενειακού περιβάλλοντος. Η θεωρητική βάση της μελέτης περιλαμβάνει το οικοσυστημικό μοντέλο του Bronfenbrenner και την προσέγγιση των δυνατοτήτων (strengths-based), ενώ επισημαίνεται η αναγκαιότητα ενίσχυσης της θεσμικής παρουσίας της κοινωνικής εργασίας στην ψυχική υγεία, η εξειδίκευση των επαγγελματιών και η χάραξη πολιτικών που διασφαλίζουν πρόσβαση και φροντίδα. Η εργασία καταλήγει σε προτάσεις για μελλοντικές έρευνες, εστιάζοντας στις εμπειρίες παιδιών, οικογενειών και επαγγελματιών στο ελληνικό πλαίσιο.