Πολιτικές για τους ασυνόδευτους ανηλίκους αιτούντες άσυλο και πρόσφυγες και ο ρόλος των μεντόρων

Abstract

Το 2015 η Ελλάδα ήρθε αντιμέτωπη με την αθρόα εισροή υπηκόων τρίτων χωρών στο έδαφός της, μεταξύ των οποίων ήταν και πολλά παιδιά που δε συνοδεύονταν από τους γονείς τους. Για τη διασφάλιση της προστασίας και του βέλτιστου συμφέροντος τους κρίθηκε αναγκαία η διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης πολιτικής, η οποία μέχρι και σήμερα επιδέχεται αναθεωρήσεων. Στο πλαίσιο της πολιτικής αυτής υλοποιείται από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου ένα πρόγραμμα καθοδήγησης με μέντορες πρώην ασυνόδευτους ανηλίκους. Η παρούσα διπλωματική εργασία επιχειρεί, αφού παρουσιάσει το πλέγμα των πολιτικών για τους ασυνόδευτους ανηλίκους, να αναδείξει τον ρόλο των μεντόρων στο πλαίσιο της ένταξής τους στην τοπική κοινωνία. Για τη διεξαγωγή της έρευνας επιλέχθηκε η ποιοτική προσέγγιση, ενώ το ερευνητικό εργαλείο συλλογής των δεδομένων αποτέλεσε η συνέντευξη, στην οποία έλαβαν μέρος οι 5 από τους 6 μέντορες του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου. Τα αποτελέσματα της έρευνας ανέδειξαν το θετικό αντίκτυπο των μεντόρων στους ασυνόδευτους ανηλίκους, των οποίων ο ρόλος είναι καθοδηγητικός και συμβουλευτικός. Παρά τις όποιες δυσκολίες, οι μέντορες ωφελούν πολλαπλώς τους ασυνόδευτους ανηλίκους, καθώς επιλύουν τις απορίες τους, δίνουν διέξοδο στους προβληματισμούς τους, τους κινητοποιούν να μάθουν την ελληνική γλώσσα και να εμπλακούν με την εκπαίδευση, ενώ συμβάλλουν στην ενίσχυση του κοινωνικού τους κεφαλαίου, στον μετασχηματισμό των υφιστάμενων αντιλήψεών τους, καθώς και στη βελτίωση της ψυχολογίας τους, στην κοινωνικοποίηση τους και στη διεύρυνση των κοινωνικών τους δικτύων. Οι ωφέλειες δεν αφορούν μόνο στους ασυνόδευτους ανηλίκους, διότι και οι μέντορες, πέρα από τις υλικές απολαβές, νιώθουν ηθική ικανοποίηση από την αλληλεπίδρασή τους με τους καθοδηγούμενους και αποκτούν εμπειρίες ερχόμενοι σε επαφή με ανθρώπους διαφορετικών τρόπων σκέψης και κουλτούρας.