Μη φαρμακολογικές μέθοδοι αντιμετώπισης του πόνου στα παιδιά

Abstract

Εισαγωγή: Ο παιδιατρικός πόνος μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχολογική υγεία του παιδιού. Παρόλο που παραδοσιακά η αντιμετώπισή του βασίζεται στη χορήγηση φαρμάκων, τα τελευταία χρόνια η έρευνα έχει εστιάσει σε πολλά υποσχόμενες μη φαρμακολογικές μεθόδους για την ανακούφιση του πόνου.

Σκοπός: Σκοπός της μελέτης είναι να αναδείξει τις υπάρχουσες μη φαρμακολογικές μεθόδους αντιμετώπισης του πόνου στους παιδιατρικούς ασθενείς, καθώς και να διερευνήσει τις καταστάσεις στις οποίες χρησιμοποιούνται και τα αποτελέσματα που προκύπτουν από την αξιοποίησή τους.

Μέθοδος: Επιλέχθηκε η μέθοδος της οριοθετημένης βιβλιογραφικής ανασκόπησης. Η αναζήτηση πραγματοποιήθηκε στις βάσεις δεδομένων PubMed και Google Scholar, για άρθρα δημοσιευμένα την τελευταία πενταετία, στην αγγλική γλώσσα και με συνδυασμούς των λέξεων-κλειδιών: «non pharmacological», management, children, pain, alternative, complementary, treatment, «music therapy» και aromatherapy.

Αποτελέσματα: Η πλειοψηφία των μελετών που εξετάστηκαν αποδεικνύει την θετική επίδραση της τεχνολογίας, των μεθόδων απόσπασης της προσοχής όπως η μουσικοθεραπεία και η αρωματοθεραπεία, της κρυοθεραπείας, των μέτρων σωματικής άνεσης και της μείωσης των οπτικοακουστικών ερεθισμάτων στην μείωση του πόνου. Οι παραπάνω μη φαρμακολογικές παρεμβάσεις συμβάλλουν συγκεκριμένα στην μείωση του πόνου των παιδιατρικών ασθενών που υποβάλλονται σε διεργασίες που περιλαμβάνουν βελόνα, σε οδοντιατρικές διεργασίες ή σε χειρουργείο, που πάσχουν από διάφορες μορφές καρκίνου και χρόνιο πόνο, ή που έχουν υποστεί έγκαυμα. Παράλληλα, τονίζεται η ικανότητα των εν λόγω παρεμβάσεων να προσφέρουν ελάττωση του άγχους, του φόβου και της δυσφορίας των παιδιών, όπως και καλύτερη ποιότητα ύπνου.

Συμπεράσματα: Η παρούσα οριοθετημένη ανασκόπηση τονίζει τη σημασία των μη φαρμακολογικών μεθόδων διαχείρισης του πόνου, είτε αυτές χρησιμοποιούνται αυτόνομα είτε συμπληρωματικά με φαρμακολογικές θεραπείες. Ορισμένες μη φαρμακολογικές παρεμβάσεις προσφέρουν αντίστοιχα αποτελέσματα με τις φαρμακολογικές, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικές στη μείωση του πόνου. Προτείνεται η περαιτέρω έρευνα και η ανάδειξη των πλεονεκτημάτων αυτών των μεθόδων.