Μετανάστευση και ιδιότητα του πολίτη σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο. Η περίπτωση των μεταναστών στους νομούς Αργολίδας και Αρκαδίας.

Abstract

Ο σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας συνδέεται άρρηκτα και στενά με δύο ζητήματα τα οποία αποτελούν, διαρκώς, αντικείμενα μελέτης και ενδιαφέροντος. Από τη μία πλευρά, η ιδιότητα του πολίτη, αποτελεί μία πολυδιάστατη έννοια με έντονη πολυμορφία στο πολύχρωμο παζλ του παγκόσμιου χάρτη. Από την άλλη, η μετανάστευση, έννοια και αυτή σύμφυτη της ανθρώπινης ανάγκης και λειτουργικότητας, βρίσκεται σχεδόν πάντα σε έξαρση, δοκιμάζοντας την αντοχή του κοινωνικού κράτους και τα όρια της ανθρώπινης αλληλεγγύης και ανθρωπιάς. Ιδιαίτερα στην Ελλάδα, που αποτελεί πύλη προσφύγων και μεταναστών, το μεταναστευτικό ζήτημα προβλέπεται να βρίσκεται πάντα στο προσκήνιο, είτε σε ένταση, είτε σε ύφεση, ανακινώντας ταυτόχρονα ζητήματα εθνικά, εθνικιστικά, προβλήματα κοινωνικής ένταξης και προκαταλήψεων. Ανάμεσα στις δύο έννοιες ξεπροβάλλει πολλές φορές, η έννοια της ιθαγένειας με τη νομική ιδιότητά της, ως σημείο αναφοράς, που είτε ενισχύει την ιδιότητα του πολίτη σε ένα κράτος, είτε όχι. Η ιδιότητα του πολίτη δεν είναι βέβαια μόνο η εθνικότητα, αλλά προϋποθέτει τη συμμετοχή του ατόμου στα εργασιακά και πολιτικά δικαιώματα, καθώς και την πλήρη κοινωνική του ενσωμάτωση. Η ευρωπαϊκή ιδιότητα του πολίτη ως προέκταση της εθνικής, δίνει τη δυνατότητα επιπλέον παροχών και δικαιωμάτων για τους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η έρευνα, επικεντρώνεται στο μετανάστη που ζει και διαμένει στην Ελλάδα και τη στάση του απέναντι στην αξία της ελληνικής ιθαγένειας. Από την έρευνα διαπιστώνεται ότι οι μετανάστες δίνουν ιδιαίτερη σημασία στην αξία αυτή ως προς την κατοχύρωση και ενίσχυση των ατομικών κοινωνικών και πολιτικών δικαιωμάτων τους. Επίσης, η έρευνα επιβεβαιώνει την ιδιαίτερα θετική αποτίμηση από τους μετανάστες της αξίας της ευρωπαϊκής ιδιότητας του πολίτη, με τα επιπλέον προνόμια και δικαιώματα που απορρέουν από αυτήν.