Προγραμματισμός εξιτηρίου νοσοκομειακού ασθενούς και ο ρόλος του Κοινωνικού Λειτουργού

Abstract

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η επιστήμη της κοινωνικής εργασίας στον τομέα της υγείας αντιμετωπίζει την υγεία ως ανθρώπινο δικαίωμα, ανεξάρτητα από την οικονομική δυνατότητα των ατόμων ή οικογενειών και ενστερνίζεται την ολιστική προσέγγιση του ασθενή, δίνοντας έμφαση στην επίδραση που ασκεί το κοινωνικό περιβάλλον. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση του ρόλου του κοινωνικού λειτουργού στον προγραμματισμό εξιτηρίου νοσοκομειακού ασθενούς. ΥΛΙΚΟ-ΜΕΘΟΔΟΣ: Η παρούσα ερευνητική μελέτη είναι ποιοτική. Το δείγμα της μελέτης αποτέλεσαν πέντε (5) κοινωνικοί λειτουργοί που απασχολούνται στο Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας του Γ.Ν. Ασκληπιείου Βούλας. Η συλλογή των δεδομένων έγινε με τη μέθοδο των ημιδομημένων συνεντεύξεων και τη συμπλήρωση ερωτηματολογίου. Το ερωτηματολόγιο αποτελείται από είκοσι (20) ερωτήσεις. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Το έργο του κοινωνικού λειτουργού στο νοσοκομείο, χαρακτηρίζεται ως υποστηρικτικό, συμβουλευτικό, θεραπευτικό, οργανωτικό και ερευνητικό. Το πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του δεν είναι απόλυτα ξεκάθαρο για το πλαίσιο του νοσοκομείου, με αποτέλεσμα πολλές φορές να εμπλέκονται με δραστηριότητες που δεν άπτονται των υπηρεσιακών τους καθηκόντων. Η διαδικασία για τον προγραμματισμό εξιτηρίου στο νοσοκομείο δεν είναι προτοτυποιημένη και δρομολογείται διαδικαστικά και γραφειοκρατικά, λόγω της έλλειψης σαφούς καθηκοντολογίου. Ο πρωταρχικός ρόλος του κοινωνικού λειτουργού είναι να διευκολύνει το εξιτήριο και να αντιμετωπίσει τον ασθενή και την οικογένεια στο έργο, διατηρώντας πολλές ευκαιρίες αλληλεπίδρασης και επηρεασμού της κατάστασης του ασθενούς και της οικογένειας, εκπληρώνοντας το έργο που επιτελούν. Ωστόσο, παρατηρούνται δυσκολίες στην ανάπτυξη συστηματικής διεπαγγελματικής συνεργασίας των κοινωνικών λειτουργών με τις υπηρεσίες του νοσοκομείου. Οι περισσότεροι κοινωνικοί λειτουργοί βιώνουν συναισθήματα αποτελεσματικότητας του έργου τους στο νοσοκομείο, καθώς είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν και να βρουν τις λύσεις για το ασφαλές εξιτήριο. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Η κοινωνική εργασία στο νοσοκομείο αντιμετωπίζει την υγεία ως ανθρώπινο δικαίωμα. Η ολιστική προσέγγιση της ασθένειας, καθιστά αναγκαία την ύπαρξη της διεπιστημονικής ομάδας, η οποία μέσα από συντονισμένη συλλογική προσπάθεια, καλείται να συνεργαστεί συστηματικά και ομόκεντρα, προκειμένου να παρέχει την αναγκαία βοήθεια στον ασθενή. Μέλος αυτής της ομάδας είναι και ο κοινωνικός λειτουργός, ο οποίος έχει καθοριστικό ρόλο στην επίτευξη του παραπάνω στόχου. Ο προγραμματισμός εξιτηρίου θεωρείται ως η κύρια μέθοδος που διασφαλίζει ότι οι μετανοσοκομειακές ανάγκες του ασθενή θα πρέπει να πληρούνται προκειμένου να μπορεί να λειτουργήσει σε βέλτιστα επίπεδα όταν μεταβεί από ένα επίπεδο παροχής φροντίδας (νοσοκομείο) σε ένα άλλο (π.χ. κατοικία). Αυτό σημαίνει, ότι η μετανοσοκομειακή φροντίδα συνδέεται άρρηκτα με το εξιτήριο. Για τον κοινωνικό λειτουργό, ο κεντρικός στόχος του προγραμματισμού εξιτηρίου είναι η πλήρη αντιμετώπιση των ιδιαίτερα εξατομικευμένων αναγκών του κάθε ασθενή και η παροχή εγγυήσεων για τη φροντίδα μετά την έξοδο από το νοσοκομείο.