Μελέτη της επίδρασης των συγκρούσεων στο εργασιακό περιβάλλον ενός νοσοκομείου

Abstract

Από τη φύση τους, τα νοσοκομεία είναι εξαιρετικά πολύπλοκοι οργανισμοί, που συνδυάζουν πολλές διαφορετικές επαγγελματικές ομάδες και λειτουργούν σε μια περίπλοκη διοικητική δομή. Ως εκ τούτου, αναμένονται συγκρούσεις μεταξύ ατόμων, ομάδων και τμημάτων. Στο ιδιαίτερο υγειονομικό περιβάλλον του νοσοκομείου που η ασάφεια των ρόλων και των αρμοδιοτήτων πυροδοτεί συγκρούσεις ρόλων μεταξύ των επαγγελματιών υγείας σχετικά με την προσδοκώμενη και την πραγματική συμπεριφορά των εργαζομένων, τα τελευταία χρόνια, μια νέα τάση έχει υιοθετηθεί η οποία φαίνεται να επηρεάζει αρνητικά όχι μόνο στην οργανωτική κουλτούρα των νοσοκομείων, αλλά και στην ασφάλεια και την ικανοποίηση των ασθενών. Πρόκειται για την εργασιακή στάση της «σιωπηρής παραίτησης» η οποία αναφέρεται σε μια κατάσταση κατά την οποία ένας εργαζόμενος “αποχωρεί” από την εργασία του χωρίς να παραιτείται επίσημα. Σκοπός της μελέτης είναι να διερευνηθεί η στάση του προσωπικού ενός νοσοκομείου της περιφέρειας, σχετικά με τις εργασιακές συγκρούσεις και την διαχείρισή τους. Επιπλέον ερευνάται αν υφίσταται το φαινόμενο «σιωπηρής παραίτησης» και πως σχετίζεται με την ύπαρξη συγκρούσεων στο περιβάλλον του νοσοκομείου. Το δείγμα της έρευνας αποτέλεσε το προσωπικό της Νοσηλευτικής Μονάδας Άργους, υπάλληλοι όλων των κλάδων και ειδικοτήτων. Συνολικά, διανεμήθηκαν 350 ερωτηματολόγια και συμπληρώθηκαν 186 με ποσοστό ανταπόκρισης που αντιστοιχούσε στο 54%. Η διανομή του ερωτηματολογίου έγινε αυτοπροσώπως με έντυπα στο μεγαλύτερο μέρος αλλά και ηλεκτρονικά μέσω φόρμας της Google. Για τη διερεύνηση των συγκρούσεων και για την συσχέτισή τους με την σιωπηρή αποχώρηση χρησιμοποιήθηκαν κλίμακες που έχουν σταθμιστεί στην Ελληνική γλώσσα. Η στατιστική ανάλυση πραγματοποιήθηκε με το πρόγραμμα SPSS 29. Από το σύνολο των ευρημάτων της μελέτης προέκυψε πως η πλειοψηφία των συμμετεχόντων (63,2%) δεν είχαν ενημερωθεί ποτέ για θέματα διαχείρισης συγκρούσεων. Οι εκπαιδευτικές διαφορές μεταξύ του προσωπικού του νοσοκομείου αποτελούν σημαντικό εμπόδιο για την καλή επικοινωνία και τη ροή πληροφοριών μεταξύ των ομάδων. Οι περισσότεροι επαγγελματίες υγείας έρχονται σε σύγκρουση με συναδέλφους τους (60,8%) και θεωρούν ότι δεν υπάρχουν δίκαιες ανταμοιβές μεταξύ των διαφόρων επαγγελματικών ομάδων. Οι περισσότεροι ερωτώμενοι απάντησαν ότι επηρεάζεται αρνητικά η παραγωγικότητά τους εάν δέχονται εντολές από περισσότερους από έναν υπεύθυνους και προκαλούνται συγκρούσεις μεταξύ τους σε περίπτωση που δέχονται εντολές από περισσότερους από έναν προϊστάμενους. Ενώ ως προτάσεις για την επίλυση των συγκρούσεων η πλειοψηφία θεωρεί ότι είναι η σαφής κατανομή αρμοδιοτήτων και οι λιγότερο πολιτικές σκοπιμότητες στο χώρο εργασίας. Επιπλέον, η έρευνα έδειξε ότι το 71,2% συμμετεχόντων έχει αποχωρήσει σιωπηρά από την εργασία του και όσοι δεν είχαν ενημέρωση για τις συγκρούσεις είχαν περισσότερες πιθανότητες να καταφύγουν σε αυτή την εργασιακή στάση. Επιπρόσθετα η «εγκατάλειψη» από την εργασία μειωνόταν όσο περισσότερο ικανοποιημένοι ήταν οι εργαζόμενοι από τα καθήκοντά τους και όσο υπήρχε σαφήνεια στα καθήκοντά τους. Τα διαφορετικά εκπαιδευτικά υπόβαθρα των επαγγελματιών υγείας, ο τρόπος που αντιλαμβάνονται τις απαιτήσεις για την ορθή και ποιοτική παροχή υπηρεσιών, οι διαφορετικοί στόχοι, ο μεγάλος φόρτος εργασίας, αποτελούν παράγοντες που μπορούν να αποτελέσουν ισχυρές πηγές συγκρούσεων αλλά και να οδηγήσουν στην αθόρυβη διακοπή. Οι προϊστάμενοι και τα ανώτερα διοικητικά στελέχη θα πρέπει να εστιάσουν την προσοχή τους την βελτίωση των δεξιοτήτων τους στην διαμεσολάβηση. Θα πρέπει να εκπαιδευτούν ώστε να ακολουθούν δημιουργικές τεχνικές επίλυσης προβλημάτων και να διαπραγματεύονται για αμοιβαίο όφελος των εργαζομένων και κατ’ επέκταση του οργανισμού και της βέλτιστης παροχής υπηρεσιών υγείας.