Η συμβολή των δωρεών και των κληροδοτημάτων στο Εθνικό Σύστημα Υγείας – Η περίπτωση του Γενικού Νοσοκομείου Κορίνθου

Abstract

Εισαγωγή: Σε μια εποχή που η προσφορά στους πολλούς και στο κοινωνικό σύνολο αμφισβητείται, τα κληροδοτήματα και οι δωρεές από ιδιωτικούς και λοιπούς φορείς εξακολουθούν να αποτελούν μια βασική συνισταμένη της χρηματοδότησης του Εθνικού Συστήματος Υγείας για την επίτευξη της μέγιστης δυνατής αποτελεσματικότητάς του (cost effectiveness). H δε οικονομική κρίση και το ξέσπασμα της πανδημίας του Covid-19 ήρθαν να προστεθούν στις καθημερινές προκλήσεις που το σύστημα υγείας καλείται να αντιμετωπίσει. Σκοπός: Στο πλαίσιο αυτό, η εργασία αυτή πραγματεύεται το ρόλο των κληροδοτημάτων και των δωρεών στην πορεία λειτουργίας των ελληνικών νοσοκομείων διαχρονικά από την ίδρυση του Κράτους, με ιδιαίτερη αναφορά στο Γενικό Νοσοκομείο Κορίνθου μέσα από τη μεθοδολογία της βιβλιογραφικής ανασκόπησης. Πρόκειται κυρίως για μια αναδρομική θεωρητική έρευνα καταγραφής των κληροδοτημάτων και των δωρεών, η ανάλυση της οποίας στηρίζεται και αναφέρεται σε γραπτά κείμενα και ηλεκτρονικές πηγές, ανάδειξης του μεγέθους της συμβολής τους στο εθνικό σύστημα υγείας. Στο πρώτο μέρος της εργασίας γίνεται αναφορά σε κάποιες βασικές έννοιες (σύστημα υγείας, δωρεά, κληροδότημα) και προσδιορίζεται η συνεισφορά των κληροδοτημάτων και των δωρεών ενδεικτικά σε κάποια συγκεκριμένα νοσοκομειακά ιδρύματα σε όλη την Ελλάδα. Στο δεύτερο μέρος προσδιορίζεται και αναλύεται η συμβολή των δωρεών και των κληροδοτημάτων στο Γενικό Νοσοκομείο Κορίνθου κατά τα έτη 2014-2023. Μεθοδολογία: Για την μελέτη και τη διερεύνηση του θεωρητικού μέρους της παρούσας εργασίας, ακολουθήθηκε το πρότυπο της βιβλιογραφικής ανασκόπησης και στηρίχθηκε σε αυτοτελώς βιβλιογραφική έρευνα. Οι πηγές που χρησιμοποιήθηκαν για τον εντοπισμό της ονομαζόμενης «γκρίζας» βιβλιογραφίας αποτελούν εκδόσεις, άρθρα, δικτυακοί τόποι, κατάλογοι, βάσεις δεδομένων. Ειδικότερα, η μέθοδος συλλογής του υλικού, που ως επί το πλείστον χρησιμοποιήθηκε, ήταν η ευρεία επισκόπηση και αναζήτηση της σύγχρονης αρθρογραφίας και βιβλιογραφίας (συγγράμματα, έγκριτες ερευνητικές δημοσιεύσεις και συναφή επιστημονικά άρθρα), μέσω της χρήσης των ηλεκτρονικών βάσεων δεδομένων Google scholar, τη σελίδα της Ιατρικής Εταιρείας Αθηνών (ΙΕΑ), το πρόγραμμα ΔΙΑΥΓΕΙΑ, τη σελίδα Mednet “Αρχεία Ελληνικής Ιατρικής”, τη δράση ΚΑΛΛΙΠΟΣ, καθώς και πρακτικά συνεδρίων, πτυχιακές εργασίες και διατριβές, ενημερωτικά δημοσιεύματα και περιλήψεις δημοσιευμάτων. Αναφορικά με τη διερεύνηση του ειδικού μέρους, η αναζήτηση στοιχείων για τα κληροδοτήματα και τις δωρεές του Γενικού Νοσοκομείου Κορίνθου έγινε με τη χειροδιαλογή έντυπου και την επεξεργασία των δεδομένων του ψηφιακού αρχείου του Νοσοκομείου, που σχετίζονται με το ερευνητικό ζητούμενο, σε συνδυασμό με την ευρεία βιβλιογραφική αναζήτηση μέσα από την ηλεκτρονική βάση δεδομένων Google scholar και του προγράμματος ΔΙΑΥΓΕΙΑ. Συμπληρωματικά, χρησιμοποιήθηκε το εργαλείο ανάλυσης και στρατηγικού σχεδιασμού SWOT. Επιπρόσθετες πηγές δεδομένων αποτέλεσαν τα πρακτικά του Διοικητικού Συμβουλίου του Γ.Ν.Κορίνθου αποδοχής δωρεών, καθώς και τα πρακτικά του Διοικητικού Συμβουλίου Κληροδοτημάτων του Νοσοκομείου, πτυχιακές εργασίες και διατριβές. Επίσης πολύτιμη βοήθεια για τη συλλογή πληροφοριών πρόσφεραν οι συνάδελφοι του Γραφείου Χρηματικού του Οικονομικού Τμήματος του Νοσοκομείου, όσο και το πληροφορικό σύστημα του φορέα. Σημειώνεται ότι η οργάνωση του χρόνου για τη διεξαγωγή της εργασίας και η τήρηση των επιμέρους χρονοδιαγραμμάτων για τη συγκέντρωσης του υλικού, την ανάλυσής του, τη σύνθεσής του και την αξιολόγησή του, υπήρξε επίπονη και αποτέλεσε βασικό παράγοντα στην εξέλιξη της έρευνας, προκειμένου να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Αποτελέσματα: Κατόπιν λεπτομερούς αποτίμησης και καταγραφής της ευρείας βιβλιογραφίας, επήλθαν και αναδείχθηκαν τα συμπεράσματα της παρούσας μελέτης, αναφορικά με τη διαχρονική συμβολή των κληροδοτημάτων και των δωρεών στο Εθνικό Σύστημα υγείας, αλλά και ειδικότερα στο Γ.Ν.Κορίνθου. Σύμφωνα με τα ευρήματα αυτά, τα τέσσερα ενεργά Κληροδοτήματά του τυγχάνουν συνετής διαχείρισης και ελέγχου, ενώ μέχρι σήμερα έχουν αξιοποιηθεί επαρκώς ικανά χρηματικά ποσά, για την αγορά ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού, σύμφωνα με τη βούληση των διαθετών, ενδυναμώνοντας τα Ιατρεία του Νοσοκομείου και βελτιώνοντας την παροχή φροντίδας που προσφέρουν στους πολίτες της ευρύτερης περιοχής. Αναφορικά με τις δωρεές του, μελετήθηκε το αρχειακό υλικό του φορέα και διαπιστώθηκε ότι το Γενικό Νοσοκομείο Κορίνθου πάντα γινόταν αποδέκτης δωρεών καλύπτοντας καθημερινές και έκτακτες ανάγκες του και βελτιώνοντας αισθητά την οικονομική του θέση. Επίσης, παρατηρήθηκε μεγάλη αύξηση αυτών κατά την περίοδο της υγειονομικής κρίσης της πανδημίας, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών που διήλθε η χώρα και συνδράμοντας με στη γενικότερη προσπάθεια για την καταστολή των συνεπειών του Covid-19. Συμπεράσματα: Η συμβολή των κληροδοτημάτων και των δωρεών στο Γενικό Νοσοκομείο Κορίνθου υπήρξε διαχρονικά αναμφισβήτητα σημαντική, ιδίως σε περιόδους υγειονομικών κρίσεων, όπως η πανδημία. Είναι λοιπόν απαραίτητο να υπάρχει σωστή διαχείριση αυτών, πλήρης αξιοποίησή τους, μελέτη της συμπεριφοράς των δωρητών στον αγώνα για την αντιμετώπιση του Covid-19 και ενίσχυση / επιβράβευση της πρόθεσης των δωρητών για κάλυψη έκτακτων, αλλά και λειτουργικών αναγκών του.