Εμπειρία και ευκαιρίες για ενεργό γήρανση στην Ελλάδα και τη Σουηδία. Η συμβολή της «Απασχόλησης» και της «Κοινωνικής Συμμετοχής» στη δυνατότητα να γερνάς ενεργά.

Abstract

Σύμφωνα με την Έκθεση Γήρανσης του 2018, τα γηράσκοντα άτομα στη Σουηδία έχουν περισσότερες ευκαιρίες και δυνατότητες να απολαμβάνουν καλύτερα τα γηρατειά τους σε σχέση με αυτά της Ελλάδος. Με αφορμή τη διαπίστωση αυτή, η παρούσα εργασία εξετάζει την προώθηση της ενεργού γήρανσης για την ηλικιακή ομάδα 65-74 ετών, μέσα από την ανάλυση δύο εκ των τεσσάρων αξόνων του Δείκτη Ενεργού Γήρανσης, την «Απασχόληση» και την «Κοινωνική Συμμετοχή», στα εν λόγω κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Βασιζόμενη σε δευτερογενή δεδομένα των τελευταίων ετών, διαπιστώνει την δικαιολογημένη κατάταξη των χωρών με βάση τον Δείκτη για τα έτη κατά τα οποία συγκεντρώθηκαν στοιχεία. Επίσης, την παράλληλη αλλά όχι ταυτόχρονη ανάπτυξη πολιτικών απασχόλησης από τα δύο κράτη, μέσα από συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις, θέσπιση φορολογικών κινήτρων και προώθηση της ψηφιακής εκπαίδευσης και επανακατάρτισης των μεγαλύτερων ατόμων μέσω της δια βίου μάθησης. Πρόκειται για πολιτικές και μέτρα, σύμφωνες με το πνεύμα των επιταγών της ΕΕ , λόγω της πληθυσμιακής γήρανσης και των πιέσεων που αυτή ασκεί σε όλα τα συστήματα, που πάντως αναπτύσσονται κάτω από διαφορετικές δημοσιονομικές συνθήκες και κοινωνικοπολιτικά χαρακτηριστικά. Αντιθέτως, διαπιστώθηκε διαφορετική προσέγγιση στην προώθηση της κοινωνικής συμμετοχής διότι συνδέεται με διαφορετικά εθνολογικά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά. Η συνύπαρξη πάντως και των δύο κρατών στην Ευρωπαική Ένωση, ευνοεί συγκλίνουσες δράσεις και πρωτοβουλίες, στο πνεύμα του εξευρωπαϊσμού των εθνικών κοινωνικών πολιτικών. Η γήρανση του πληθυσμού δεν αποτελεί μόνο σύγχρονο κίνδυνο και πρόκληση για τα κοινωνικοοικονομικά συστήματα, αλλά προβάλλει μια νέα δυναμική θεώρηση και προοπτική γι' αυτά. Αναδεικνύεται βεβαίως η δυνατότητα για την ανάπτυξη της αργυρής οικονομίας, αλλά κυρίως η ευκαιρία για συνεργασία και αλληλεγγύη όχι μόνο μεταξύ των εθνών, αλλά πρωτίστως μεταξύ των γενεών, συμβάλλοντας στην ενδυνάμωση της κοινωνικής συνοχής και της δικαιοσύνης.