Παιδική φτώχεια και παιδική προστασία: μια προσέγγιση από την οπτική της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την παιδική φτώχεια και την παιδική προστασία υπό το πρίσμα της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού (ΔΣΔΠ), προσεγγίζοντάς τες ως φαινόμενα παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναλύονται θεωρητικά η έννοια της παιδικής φτώχειας, οι διαστάσεις και οι συνέπειές της, με έμφαση στη σύνδεσή της με την παραμέληση και τον αποκλεισμό των παιδιών από βασικά δικαιώματα, όπως η εκπαίδευση, η υγεία και η διατροφή. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις παιδοκεντρικές προσεγγίσεις που προτείνουν ενεργή συμμετοχή των ίδιων των παιδιών στον εντοπισμό, την κατανόηση και την αντιμετώπιση της φτώχειας, αναγνωρίζοντας τα παιδιά ως κοινωνικούς φορείς με δικαιώματα και φωνή. Το ερευνητικό μέρος επικεντρώνεται στον σχεδιασμό και την υλοποίηση ποιοτικής έρευνας (ομαδικά εστιασμένης συνέντευξης – focus group interview) με παιδιά μαθητές από σχολείο στο Δήμο Ελληνικού-Αργυρούπολης, στην Αττική, με στόχο την καταγραφή των εμπειριών, των αντιλήψεων και των αναγκών των παιδιών σχετικά με το πώς αντιλαμβάνονται τις συνθήκες φτώχειας και σε ποιους τομείς βιώνουν στερήσεις. Μέσα από τη σύζευξη θεωρίας, πολιτικής και εμπειρικής έρευνας, αναδεικνύεται η ανάγκη για πολιτικές παιδικής προστασίας που στηρίζονται στα δικαιώματα του παιδιού, εστιάζοντας όχι μόνο στις υλικές στερήσεις αλλά και στις σχεσιακές και υποκειμενικές διαστάσεις της παιδικής ευημερίας. Η εργασία καταλήγει με προτάσεις για την ενίσχυση των συμμετοχικών πρακτικών και τη διαμόρφωση πιο αποτελεσματικών και δίκαιων πολιτικών καταπολέμησης της παιδικής φτώχειας, σύμφωνα με τις προτάσεις των ίδιων των παιδιών.