Η εσπερινή επαγγελματική εκπαίδευση και η κοινωνική αναπαραγωγή. Μετανάστες 2ης γενιάς.

Abstract

Η παρούσα μελέτη έχει ως αντικείμενο τις απόψεις των εκπαιδευόμενων ενηλίκων μεταναστών 2ης γενιάς αναφορικά με την εκπαιδευτική τους εμπειρία στο χώρο της εσπερινής εκπαίδευσης καθώς και τις αντιλήψεις των εκπαιδευτικών για τους μαθητές αυτούς. Στόχος μας είναι να αναδείξουμε το πρόβλημα της κοινωνικής αναπαραγωγής που εκπροσωπεί η κατηγοριοποίηση των σχολείων. Στο πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζεται η προβληματική σχετικά με την κοινωνική αναπαραγωγή που προάγει το σχολείο. Τονίζεται το πολιτισμικό κεφάλαιο ως μορφή του habitus και κατά πόσο η ελλειματικότητα αυτού παράγει τον κοινωνικό αποκλεισμό. Στο δεύτερο κεφάλαιο παρουσιάζεται μια ιστορική αναδρομή για την Ευρωπαϊκή πολιτική στο χώρο της εκπαίδευσης και της κατάρτισης, καθώς και μια σύντομη αναφορά στην εσπερινή επαγγελματική εκπαίδευση και προσπαθούμε να συνδέσουμε την επαγγελματική εκπαίδευση με την αγορά εργασίας. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζεται η μεθοδολογία της έρευνας. Στο τέταρτο κεφάλαιο περιγράφεται η διαδικασία διεξαγωγής της έρευνας, τίθενται τα ερευνητικά ερωτήματα, το δείγμα της έρευνας και οι άξονες πάνω στους οποίους διενεργήθηκαν οι συνεντεύξεις με τους ερευνόμενους. Στο πέμπτο κεφάλαιο εκτίθεται η ανάλυση των αποτελεσμάτων σύμφωνα με όσα συγκέντρωσε η ερευνήτρια καταλήγοντας στο έκτο κεφάλαιο το τελευταίο εξάγονται τα τελικά συμπεράσματα. Στην ερευνητική αυτή διαδικασία έλαβαν μέρος 15 εκπαιδευόμενοι ενήλικοι μετανάστες 2ης γενιάς και 9 εκπαιδευτές της εσπερινής επαγγελματικής εκπαίδευσης με σκοπό να δοθούν απαντήσεις στα εξής ερευνητικά ερωτήματα: α) ποιο είναι το αφετηριακό υπόβαθρο και περιβάλλον αυτών των εκπαιδευομένων των εσπερινών σχολείων, β) το σχολείο άρει τις κοινωνικές αντιθέσεις ή εξυπηρετεί συγκεκριμένες νόρμες, γ) το πολιτισμικό κεφάλαιο των μαθητών αυτών τους επιτρέπει την κοινωνική ανέλιξη, δ) ποιες είναι οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν ως ενήλικες μετανάστες στο σχολικό περιβάλλον; ε) ποιες είναι οι προσδοκίες τους από την φοίτηση τους στην εσπερινή επαγγελματική εκπαίδευση, γιατί επέστρεψαν. Τα βασικά συμπεράσματα της ερευνάς είναι ότι το εσπερινό επαγγελματικό εκπαιδευτήριο δεν άρει τις κοινωνικές αντιθέσεις αντιθέτως τις αναπαράγει. Το χαμηλό πολιτισμικό κεφάλαιο των εκπαιδευομένων προσδιορίζει την επιλογή αυτού του σχολείου στο οποίο δεν υπάρχει καμία πολιτική μέριμνα αναβάθμισης των αναλυτικών προγραμμάτων. Η ανεπάρκεια των εκπαιδευτικών σε επιμόρφωση και σε ειδική παιδαγωγική δυσχεραίνει την ανέλιξη των εκπαιδευομένων οι οποίοι δεν επέστρεψαν στα θρανία για να κάνουν αυτό το εκπαιδευτικό ταξίδι αλλά να πιστοποιήσουν τις δεξιότητες με απώτερο σκοπό την εύρεση ή την διατήρηση της εργασίας.