Η επαγγελματική εξουθένωση και το εργασιακό άγχος των εκπαιδευτικών. Συγκριτική μελέτη περίπτωσης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και στη μετά-δευτεροβάθμια εκπαίδευση (ΙΕΚ - ΚΕΚ) στο νομό Αρκαδίας

Abstract

Το σύνδρομο επαγγελματικής εξουθένωσης είναι φαινόμενο της σύγχρονης εποχής μας που παρουσιάζεται ως απειλή στην πνευματική, ψυχοσωματική και κοινωνική υγεία των εκπαιδευτικών. Η εξουθένωση αποτελεί σύνδρομο το οποίο χαρακτηρίζεται από συναισθηματική εξάντληση ,αποπροσωποποίηση και μείωση των προσωπικών επιτευγμάτων , το οποίο συμβαίνει σε άτομα που έρχονται σε επαφή με κάποιο τρόπο σε επαγγελματική σχέση με ανθρώπους . Η παρούσα διπλωματική εργασία διερεύνησε την Επαγγελματική Εξουθένωση σε εκπαιδευτικούς Δευτεροβάθμιας και μετά - δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης του Ν. Αρκαδίας. Το δείγμα αποτελούσαν 61 εκπαιδευτικοί από την Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση των σχολείων της Τρίπολης και 30 Εκπαιδευτικοί από τα ΙΕΚ- ΚΕΚ της πόλης της Τρίπολης. Το ερευνητικό ερώτημα ήταν αν υπάρχει η Επαγγελματική Εξουθένωση και οι τρεις διαστάσεις της στους/στις εκπαιδευτικούς διαφορετικών εκπαιδευτικών βαθμίδων. Διανεμήθηκε το ερωτηματολόγιο των Maslach, Jackson και Leiter(l 996) για εκπαιδευτικούς το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί και σε άλλες έρευνες ,(Kokkinos, 2000) Η επεξεργασία του έγινε με την ανάλυση δεδομένων της έκδοση του SSPS 14.00 και τα αποτελέσματα του έδειξαν ότι καθώς αυξάνεται ο χρόνος επαγγελματικής υπηρεσίας των εκπαιδευτικών μεγαλώνει η Συναισθηματική Εξάντληση και η Αποπροσωποποίηση και έχουν μείωση των Προσωπικών Επιτευγμάτων τους. Δημιουργείται μεν ,για τους εκπαιδευτικούς δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με περισσότερα χρόνια υπηρεσίας και μόνο με ένα πτυχίο μεγαλύτερο άγχος καθώς οι γνώσεις τους δεν ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες που επιβάλλονται από τις εξελίξεις στο χώρο της Εκπαίδευσης, επιστημονικές και παιδαγωγικές, και της επιταγές της τεχνολογίας. Διαφοροποιείται δε ,η συμπεριφορά τους προς τους αποδέκτες της εργασίας τους ,μαθητές/ τριες , άλλη έχουν οι εκπαιδευτικοί της Δευτεροβάθμιας και διαφορετική στη μετά - Δευτεροβάθμια. Ο ρόλος της οικογένειας και η στήριξη που παρέχει στα μέλη της ως βασικός φορέας κοινωνικοποίησης διαφοροποιείται στα δύο ερευνητικά δείγματα. Οι μελέτες για την Επαγγελματική Εξουθένωση στην χώρα μας είναι αξιόλογες . Η συγκριτική δική μου μελέτη στόχο έχει ,αν αυτό είναι δυνατόν , να προκαλέσει το ερέθισμα για μελλοντική έρευνα στον χώρο της Εκπαίδευσης ανεξαρτήτου βαθμίδας και επιμέρους αντικειμένου εργασίας των εκπαιδευτικών.