Οι αλλαγές στο περιεχόμενο της απασχόλησης και της εργασίας: η περίπτωση της Βιομηχανικής Ζώνης Ασπροπύργου

Abstract

Σκοπός: Μελέτη και διερεύνηση των εργασιακών πολιτικών, όπως αυτές εφαρμόζονται από τις ελληνικές μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις, που δραστηριοποιούνται στη γεωγραφική περιοχή της Βιομηχανικής Ζώνης Ασπροπύργου και καταγραφή και διακρίβωση των συνεπειών της οικονομικής ύφεσης στους όρους και στο περιεχόμενο των συμβάσεων εξαρτημένης εργασίας των παραπάνω επιχειρήσεων. Διερεύνηση του βαθμού και των συστατικών ευελιξίας που χαρακτηρίζουν τους υπό εξέταση οικονομικούς οργανισμούς. Σχεδιασμός / Μεθοδολογία / Προσέγγιση: Εκκινώντας από τη θετικιστική φιλοσοφία και την παραγωγική προσέγγιση, διεξήχθη ποσοτική έρευνα. Η συλλογή των πρωτογενών στοιχείων έγινε με τη χρήση δομημένου ερωτηματολόγιου, βασισμένο σε κλίμακες και παράγοντες, που αναφέρονται σε προηγούμενες μελέτες των Isidor et al. (2014), των Campbell and Kamlani (1997), καθώς και στο ερωτηματολόγιο που χρησιμοποιήθηκε στην πανευρωπαϊκή έρευνα του Wage Dynamic Network το 2008 (Keeney and Lawless, 2010). Τα παραπάνω προσαρμόστηκαν στις απαιτήσεις του μοντέλου της ευέλικτης επιχείρησης του Atkinson (1984). Τα ερωτηματολόγια διανεμήθηκαν μέσω διαδικτυακής πλατφόρμας (google drive) και ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σε μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις του Ασπροπύργου Αττικής, σύμφωνα με στοιχεία καταλόγων της εταιρείας ICAP. Το δείγμα για την έρευνα αποτέλεσαν πενήντα οκτώ μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις προερχόμενες από όλους τους κλάδους. Ευρήματα: Σύμφωνα με τα κύρια ευρήματα της έρευνας, οι μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις φαίνεται να προσαρμόζονται αρκετά στο μοντέλο της ευέλικτης επιχείρισης του Atkinson, εφαρμόζοντας κατά μέσο όρο πάνω από τις μισές προτεινόμενες στρατηγικές εργασιακής ευελιξίας. Σε μια προσπάθεια αντίδρασης και προσαρμογής στο τεταμένο οικονομικό περιβάλλον, προχωρούν σε αναδιάρθρωση των καθηκόντων των εργαζομένων, στους οποίους αποφασίζουν να επενδύσουν, μέσω προγραμμάτων επανεκπαίδευσης. Παράλληλα, στα χρόνια της κρίσης, μειώσαν τις αμοιβές του προσωπικού, και προχώρησαν σε προσλήψεις χαμηλότερα αμοιβόμενου προσωπικού. Επισημαίνεται ότι εντοπίστηκε συσχέτιση μεταξύ της αριθμητικής ευελιξίας και της απόδοσης της επιχείρισης. Εξετάζοντας την εφαρμογή γενικών πολιτικών οργανωτικής και διαχειριστικής ευελιξίας, βρέθηκε ότι οι οικονομικοί οργανισμοί στρέφονται κυρίως σε στρατηγικές ευελιξίας που αφορούν στο ανθρώπινο δυναμικό, ενώ βρέθηκαν σημαντικές αποδείξεις σχετικά με κινήσεις εξωστρέφειας (κίνηση προς νέες αγορές) και επένδυση σε νέες τεχνολογίες και διοικητικά συστήματα. Η επιλογή γενικής στρατηγικής ευελιξίας, σχετίζεται σημαντικά με το μέγεθος της επιχείρησης και την οργανωμένη συνδικαλιστική δράση των εργαζομένων. Πρωτοτυπία / Αξία: Η πρωτοτυπία της έρευνας έγκειται στο γεγονός ότι μελετώνται οι απόψεις και οι στρατηγικές που εφαρμόζονται από τις μεσαίου και μεγάλου μεγέθους επιχειρήσεις, οι οποίες λόγω του περιορισμένου αριθμού τους – ως προς το σύνολο των δραστηριοποιούμενων επιχειρήσεων - δεν αποτελούν αντικείμενο μελέτης πολλών ερευνών. Από την άλλη, η αξία της έρευνας πηγάζει από τη διερεύνηση των πολιτικών ευελιξίας στην εργασία - σε επίπεδο επιχείρησης, γεγονός που θα μπορούσε να προσφέρει χρήσιμα εμπειρικά στοιχεία, για την αποτελεσματικότερη προσαρμογή των επιχειρήσεων σε περιόδους οικονομικών κλυδωνισμών.