Το Πλαίσιο Αξιολόγησης της Ενεργειακής Ασφάλειας στις Διεθνείς Σχέσεις. Η Περίπτωση της Κυπριακής Δημοκρατίας

Abstract

Η ενεργειακή ασφάλεια αποτελεί, στη σύγχρονη εποχή, αντικείμενο μελέτης της επιστήμης των Διεθνών Σχέσεων. Ως δισυπόστατος όρος περιλαμβάνει πρώτον τη διαθεσιμότητα και την προσβασιμότητα σε ενεργειακούς πόρους, και δεύτερον την εξασφάλιση των υποδομών και δικτύων έρευνας, ανάπτυξης, παραγωγής, μεταφοράς, διανομής, εμπορίας και κατανάλωσης ενέργειας έναντι όλων των τύπων απειλών. Τα τελευταία χρόνια έχει επίσης μετατραπεί σε ζήτημα διεθνούς ασφάλειας για λόγους, όπως η αυξανόμενη εξάρτηση κάποιων αναπτυγμένων οικονομιών, οι αυξημένες ενεργειακές ανάγκες των αναδυόμενων δυνάμεων, η πιθανή εξάντληση μέρους των ορυκτών καυσίμων εντός του τρέχοντος αιώνα και τέλος η συσχέτιση της ενεργειακής κατανάλωσης με την απειλή της κλιματικής αλλαγής. Το ενδιαφέρον για τη μέτρηση της ενεργειακής ασφάλειας προκύπτει, όχι μόνο από την αυξανόμενη σημασία της, αλλά και από την πολυπλοκότητά της. Τα σημερινά προβλήματα που σχετίζονται με τα ζητήματα ενεργειακής πολιτικής συχνά αλληλεπικαλύπτονται με άλλα, εθνικά ή διεθνή, τα οποία συνδέονται με την ευρύτερη οικονομική πολιτική, αλλά και την παγκόσμια ατζέντα περιβαλλοντικής διαχείρισης. Μια προσέγγιση του ζητήματος με στόχευση στην απλοποίησή του, συνδέει την ενεργειακή ασφάλεια με ένα σύνολο κοινά αποδεκτών κριτηρίων αξιολόγησης, τα οποίας κατόπιν μετρήσεων επιτρέπουν συγκρίσεις, είτε μεταξύ διαφορετικών χωρών, είτε σε διαφορετικά χρονικά σημεία, με άλλα λόγια καταλήγουν στην ποσοτικοποίηση της ενεργειακής ασφάλειας. Προκειμένου να γίνουν πιο κατανοητά τα συμπεράσματα της εργασίας, στο τελευταίο Κεφάλαιο κατά την περιπτωσιολογική μελέτη της Κυπριακής Δημοκρατίας, πραγματοποιείται ανάλυση της ενεργειακής της ασφάλειας υπό το πρίσμα των διεθνών σχέσεων και ποσοτικοποίησή της με τη χρήση του υποδείγματος MOSES.