Μεταναστευτική και Προσφυγική Κρίση-Ανάλυση Διασυνοριακών Απειλών για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση των Εξωτερικών Συνόρων της ΕΕ στο Ανατολικό Αιγαίο

Abstract

Η μεταναστευτική και προσφυγική κρίση του 2015 χαρακτηρίστηκε από την όξυνση της παράτυπης εισόδου μεταναστών στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), ιδιαίτερα εξαιτίας των δυσμενών γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, κατέγραψε χιλιάδες θανάτους μεταναστών από πνιγμό στη Μεσόγειο θάλασσα. Αποτελώντας κύρια πύλη εισόδου υπηκόων τρίτων χωρών στην Ευρώπη, η Ελλάδα βίωσε σε σημαντικό βαθμό το μεταναστευτικό φαινόμενο, το οποίο έλαβε ανυπολόγιστες διαστάσεις στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Η συμφωνία μεταξύ ΕΕ και Τουρκίας τον Μάρτιο του 2016, οδήγησε στον αξιοσημείωτο περιορισμό των μεταναστευτικών ροών, όμως δημιούργησε και ανησυχίες ως προς τη σταθερότητάτης. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, η επιχειρησιακή δράση του Οργανισμού Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής (FRONTEX) αντανακλά τις προσπάθειες της ΕΕ για την ολοκληρωμένη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων στον χώρο Schengen(Σένγκεν). Με γνώμονα τιςαναλύσεις διασυνοριακών κινδύνων και τις αξιολογήσεις τρωτοτήτων, ο FRONTEXπαρέχει στα κράτη-μέλη (Κ-Μ) της ΕΕ προσωπικό και μέσα, ανάλογα με τις υπάρχουσες ανάγκες, για την αποτελεσματική προστασία των συνόρων τους. Στο πλαίσιο αυτό, η κοινή ευρωπαϊκή επιχείρηση «ΠΟΣΕΙΔΩΝ», υπό τον συντονισμό του Λιμενικού Σώματος/Ελληνικής Ακτοφυλακής (ΛΣ-ΕΛ.ΑΚΤ), έχει σκοπό μεταξύ άλλων την αντιμετώπιση των παράτυπα εισερχόμενων ροών από τα θαλάσσια ελληνοτουρκικά σύνορα. Τέλος, στην παρούσα εργασία, χρησιμοποιείται η διαγραμματική μέθοδος CORASγια την αναγνώριση και διαχείριση των κινδύνων, που δύνανται να εμφανιστούν κατά τη συμμετοχή των σκαφών περιπολίας στην επιχείρηση «ΠΟΣΕΙΔΩΝ». Κατά τη διαδικασία ανάλυσης, υπογραμμίζεται ο ανθρωπιστικός αντίκτυπος των επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης (Ε-Δ), όταν αυτές αναλαμβάνονται για τη διάσωση ανθρώπινων ζωών.