Ο ρόλος των ΜΚΟ στην εκπαίδευση και κοινωνική ένταξη των παιδιών των προσφύγων στο πλαίσιο των πολιτικών του ελληνικού κράτους

Abstract

Σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η μελέτη του ρόλου των ΜΚΟ σε ένα κοινωνικό ζήτημα που προβλημάτισε τον κρατικό μηχανισμό τα τελευταία δύο χρόνια στη χώρα μας. Μεγάλο μέρος του προσφυγικού πληθυσμού που βρίσκεται στην Ελλάδα είναι παιδιά και ανήλικοι πρόσφυγες. Η παρούσα εργασία μελετά την παρουσία των ΜΚΟ στο σχεδιασμό και την υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων για τα παιδιά προσφύγων με στόχο την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας καθώς, επίσης, και την κοινωνική ένταξή τους . Πρόκειται για μια ποιοτική εμπειρική έρευνα η οποία πραγματοποιήθηκε τον Μάϊο του 2018 στην Αθήνα, αφού προηγουμένως έγινε μια θεωρητική προσέγγιση του θέματος με βάση την επισκόπηση της συναφούς ελληνικής και διεθνούς βιβλιογραφίας. Πιο ειδικά, σε πρώτο στάδιο της εμπειρικής μελέτης γίνεται καταγραφή των σημαντικότερων ΜΚΟ που επικεντρώνονται στην εκπαίδευση παιδιών προσφύγων στην Ελλάδα και σε δεύτερο στάδιο εξετάζονται οι απόψεις εργαζομένων σε εκπαιδευτικά προγράμματα ΜΚΟ αναφορικά με αυτά τα προγράμματα που πραγματοποιούν και τις συνεργασίες και τους δεσμούς που αναπτύσσουν με τον κρατικό μηχανισμό, διάφορους διεθνείς οργανισμούς και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το δείγμα των ημι-δομημένων συνεντεύξεων είναι 8 υποκείμενα τα οποία εργάζονται ή εργαζόντουσαν συνολικά σε 4 ΜΚΟ εκ των οποίων η μια ΜΚΟ είναι διεθνούς εμβέλειας. Τα ευρήματα που προέκυψαν από την έρευνά μας δείχνουν ότι οι ΜΚΟ έχουν ως βασική αρχή τους τη συνεργασία είτε με άλλες οργανώσεις είτε με φορείς του κράτους. Στην προκειμένη περίπτωση ,ωστόσο η συνεργασία τους με τον κρατικό μηχανισμό θεωρείται από όλο το δείγμα μάλλον ανεπίσημη και άτυπη και τα αποτελέσματά της περιορισμένα. Τέλος, επιθυμία όλων των υποκειμένων των συνεντεύξεων είναι να υπάρξει κεντρικός σχεδιασμός για ένα τόσο σοβαρό και ευαίσθητο ζήτημα που αφορά το μέλλον αθώων παιδιών και των οικογενειών τους. Αξιολογώντας τη συνεισφορά της εργασίας μας, πιστεύουμε ότι αποτελεί ένα ερέθισμα για μελλοντικούς διερευνητικούς προβληματισμούς, καθώς εστιάζει σε ένα θέμα που φανερώνει την επιρροή και συμβολή των ΜΚΟ στα κοινωνικά επιτεύγματα του κρατικού μηχανισμού. Οι ΜΚΟ αποτελούν σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητο πεδίο δράσης, στοιχείο που δείχνει και τη δυσκολία που είχε η ολοκλήρωση της εργασίας αναφορικά με την εύρεση σχετικής βιβλιογραφίας αλλά και τη διάθεση των ΜΚΟ να συμμετάσχουν στην έρευνά μας.