Κοινωνικός και εκπαιδευτικός αποκλεισμός των Ρομά. Η περίπτωση της Δυτικής Αττικής

Abstract

Οι Ρομά αποτελούν μια ευπαθή ομάδα η οποία αντιμετωπίζει το φαινόμενο του κοινωνικού αποκλεισμού από την ελληνική κοινωνία, συμπεριλαμβανομένης και της εκπαίδευσης. Οι μαθητές Ρομά αντιμετωπίζονται με προκαταλήψεις και στερεοτυπικές αντιλήψεις που εμποδίζουν την ένταξή τους στο σχολείο. Η καταγραφή των προκαταλήψεων και των στερεοτυπικών αντιλήψεων μεταξύ των εκπαιδευτικών και των μαθητών Ρομά. Οι συνεντεύξεις για την έρευνα πραγματοποιήθηκαν από μαθητές αλλά και εκπαιδευτικούς, από το 3ο Εσπερινό ΕΠΑΛ Αγ. Αναργύρων. Στο συγκεκριμένο σχολείο συμμετέχουν μαθητές από διάφορες ευπαθείς κοινωνικές ομάδες όπως είναι οι ΡΟΜΑ, ΑΜΕΑ & ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ. Στις συνεντεύξεις πήραν μέρος τέσσερις μαθητές από όλες τις τάξεις (Α,Β και Γ Λυκείου) και έξι Καθηγητές οι οποίοι κάνουν μάθημα σε μαθητές ΡΟΜΑ. Τα ευρήματα της έρευνας επιβεβαίωσαν την αντίληψη ότι οι μαθητές Ρομά, ακολουθούν την βασική αντίληψη ότι η πλειοψηφία των υπολοίπων μαθητών είτε Ελλήνων είτε άλλων εθνοτικών ομάδων τους έχουν «τοποθετήσει» το στίγμα, καθώς και την αρνητική επίδραση στα μαθήματα. Επίσης, η οικογένεια τους αποτελεί τον βασικό παράγοντα αποτροπής των ΡΟΜΑ για τη συνέχιση των σπουδών τους. Επιπλέον, πολλές φορές η στερεοτυπική απειλή που βιώνουν οι μαθητές Ρομά επιδρά σημαντικά στην επίδοσή τους στο σχολείο. Παρόλα αυτά για την πλειοψηφία των μαθητών ΡΟΜΑ που επανεγγράφονται στο σχολείο ακόμη και σε μεγάλη ηλικία, θεωρούν ότι η εκπαίδευση αποτελεί τον κοινωνικό θεσμό που μπορεί και να συνεισφέρει ουσιαστικά στην ένταξη των Ρομά στην Ελληνική κοινωνία. Τέλος, θεωρώ ότι με την βοήθεια των εκπαιδευτικών του συγκεκριμένου σχολείου «σπάνε» τις περισσότερες φορές οι προκαταλήψεις και τα στερεότυπα για την ένταξη των μαθητών Ρομά στο σχολείο.