Η συμβολή του διαδικαστικού δράματος στην ενίσχυση των δεξιοτήτων κριτικής σκέψης των μαθητών δημοτικού σχολείου

Abstract

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εστιάζει σε μια πρωτότυπη μελέτη, η οποία βασίστηκε στη φιλοσοφία του διαδικαστικού δράματος και των τεχνικών αυτού και στόχο είχε την καλλιέργεια των δεξιοτήτων της κριτικής σκέψης των μαθητών/-τριών του δημοτικού σχολείου. Το οιονεί πείραμα εφαρμόστηκε το 2021 και ακολούθησε έναν συνδυασμό μεθοδολογιών, όπου προέκυψαν ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα, με σκοπό την ανάπτυξη πέντε εκ των δεξιοτήτων της κριτικής σκέψης. Η πρωτοτυπία έγκειται στο γεγονός ότι υλοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του ωρολογίου προγράμματος του δημοτικού σχολείου, η ηλικιακή ομάδα του δείγματος ανήκε στη βαθμίδα της Πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, εφαρμόστηκε, συμπληρωματικά, η μέθοδος της Διαδικασίας Αναλυτικής Ιεράρχησης και αξιοποιήθηκαν οι καινοτόμες πρακτικές του διαδικαστικού δράματος για την καλλιέργεια της κριτικής σκέψης. Η επιλογή των δέκα δημοτικών σχολείων του Νομού Αργολίδας και των επτά του Νομού Ιωαννίνων έγινε με τυχαία δειγματοληψία. Πραγματοποιήθηκε, αρχικά, η πιλοτική έρευνα και ακολούθησε η κυρίως έρευνα, όπου και υλοποιήθηκαν δεκαπέντε παρεμβάσεις βασισμένες στις τεχνικές του διαδικαστικού δράματος. Η πειραματική ομάδα της κυρίως έρευνας αποτελείτο από 154 μαθητές/-τριες ηλικίας 8-10 ετών και η ομάδα ελέγχου από 160 μαθητές/-τριες της ίδιας ηλικίας. Επιλέχθηκαν προσεκτικά τα ερευνητικά εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν και η μελέτη ολοκληρώθηκε με την τριγωνοποίηση των ποσοτικών και ποιοτικών δεδομένων που συλλέχθηκαν. Τα αποτελέσματα της έρευνας κατέδειξαν ότι ένα στοχευμένο πρόγραμμα παρέμβασης βασισμένο στις καινοτόμες πρακτικές του διαδικαστικού δράματος δύναται να αναπτύξει τις δεξιότητες της κριτικής σκέψης των μαθητών/-τριών του δημοτικού σχολείου.