An Archaeometric study of the ceramic findings from the coastal structures of Kolona, Aegina

Abstract

Η θέση ¨Παραλία Κολώνας¨ βρίσκεται στη νοτιοδυτική ακτή του νησιού της Αίγινας σε παρόχθια τοποθεσία. Το αντικείμενο της παρούσας μελέτης είναι η αρχαιομετρική ανάλυση συνόλου δειγμάτων από τα πρώτα στάδια της ανασκαφής στη θέση. Τα πρώτα αυτά δείγματα περιλάμβαναν έξι κεραμικά και ένα μεταλλικό θραύσμα από τις ανεσκαμμένες δομές. Το χρονολογικό πλαίσιο που χαρακτηρίζει τη θέση είναι ευρύ ωστόσο με βάση την κεραμική μπορεί να οριστεί από την Αρχαϊκή έως την Ύστερη Ρωμαϊκή ή Πρώιμη Βυζαντινή περίοδο. Η ανασκαφή στην παράκτια θέση έφερε στην επιφάνεια τρεις ανοιχτές κατασκευές- λεκάνες ή αλλιώς πίθοι που περικλείονται από τρεις χαμηλούς τοίχους και έρχονται σε επαφή μεταξύ τους. Επιπλέον επιφανειακή έρευνα στη περιοχή επιβεβαίωσε την ύπαρξη παραπάνω όμοιων με αυτή δομών ενισχύοντας την άποψη ότι πρόκειται για κάποια μορφή οργανωμένου εργαστηριού. Τα δείγματα που συλλέχθηκαν προς μελέτη αποτελούνταν από τρία δείγματα πίθων, δυο κεραμίδια, δείγμα δαπέδου της κατασκευής και ένα μεταλλικό από επιφανειακή έρευνα. Η μελέτη έλαβε χώρα στο Εργαστήριο Αρχαιομετρίας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου στην Καλαμάτα. Η ανάλυση των δειγμάτων περιελάμβανε μακροσκοπική μελέτη των χαρακτηριστικών τους σε συνδυασμό με μικροσκοπική ανάλυση με τη χρήση LED μικροσκοπίου που οδήγησε σε αποτελέσματα σχετικά με τα εξωτερικά χαρακτηριστικά των δειγμάτων όπως το χρώμα και συγκεκριμένα για τα κεραμικά την κατηγορία κοκκομετρίας, πόρων και εγκλεισμάτων. Σε δεύτερο επίπεδο τα δείγματα υποβλήθηκαν σε χημική ανάλυση με τη χρήση SEM-EDS (Ηλεκτρονικό Μικροσκόπιο Σάρωσης με Φασματοσκοπία Διασποράς Ενέργειας ) με σκοπό να αναγνωριστεί η χημική τους σύσταση και να συλλεχθούν πληροφορίες ώστε να κατανοήσουμε τη χρήση της θέσης. Η μικροσκοπική ανάλυση των κεραμικών κατέληξε στη δημιουργία μίας ομάδας κεραμικής που περιλάμβανε τα δείγματα πίθων ενώ τα υπόλοιπα δείγματα παρέμειναν αυτόνομα με βάση χαρακτηριστικά όπως το χρώμα και η ταξινόμηση κοκκομετρίας, πόρων και εγκλεισμάτων τους. Η εξέταση της χημικής τους σύστασης οδήγησε σε διαφορετική κατηγοριοποίηση , με τα δύο δείγματα πίθων να συνδέονται με τα δύο κεραμίδια και σημειώνοντας τα υπόλοιπα δείγματα, του επιπλέον πίθου και του δαπέδου, ως έκτοπα. Η ύπαρξη τριοξειδίου του θείου (SO3) στο κεραμικό υλικό διερευνήθηκε περεταίρω καθώς και διείσδυση του θαλασσινού αλατιού σε αυτό. Τέλος, το μεταλλικό δείγμα αναγνωρίσθηκε ως σκωρία σιδήρου. Όλες οι πληροφορίες που συλλέχθηκαν από τη μικροσκοπική και χημική ανάλυση διασταυρώθηκαν με αρχαιολογικά δεδομένα από άλλες δημοσιευμένες μελέτες παρόμοιων ανεσκαμμένων δομών και δημιουργήθηκε μια αρχική υπόθεση χρήσης του χώρου που υποβλήθηκε στο τέλος της μελέτης συνοδευόμενη από προτάσεις για ενίσχυση της έρευνας του εν λόγω εργαστηρίου στο μέλλον.