Ολιστική προσέγγιση στον παιδικό εμβολιασμό με χρήση τεχνολογικών μεθόδων καθοδήγησης από δεδομένα

Abstract

Η παρούσα διδακτορική διατριβή αναδεικνύει τη δυνατότητα που ήδη υπάρχει αλλά και τη δυναμική που αναπτύσσεται όταν συνδέονται διαφορετικές επιστήμες. Η Ιατρική συναντάει τεχνολογικές μεθόδους και καθοδήγηση από δεδομένα- οι τεχνολογικές μέθοδοι ωθούν σε ανώτερα επίπεδα την Ιατρική. Οι εποχές που η ιατρική ήταν μια απομονωμένη επιστήμη έχουν περάσει προ πολλού. Εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα, η ιατρική προοδεύει παράλληλα με την τεχνολογία, αξιοποιώντας τα οφέλη από την πρόοδο άλλων τομέων. Συχνά, οι τεχνολογικές ανακαλύψεις συνοδεύονται από σημαντικές ιατρικές εξελίξεις. Η πρόοδος στην ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία οδήγησε στην ανάπτυξη της ιατρικής απεικόνισης και η ανάπτυξη της εν κινήση τεχνολογίας έφερε την τηλεϊατρική. Επιπλέον, οι πρόσφατες καινοτομίες στην τεχνητή νοημοσύνη, όπως τα εργαλεία τύπου ChatGPT, αναμένεται να φέρουν νέες επαναστατικές αλλαγές στην υγειονομική περίθαλψη. Ομοίως, οι εξελίξεις στην τεχνολογία εικονικής πραγματικότητας (VR) έχουν σημαντικές επιπτώσεις σε διάφορους τομείς της ιατρικής. Η κύρια ιατρική εφαρμογή της VR είναι στην εκπαίδευση, κυρίως για την κατάρτιση χειρουργών. Ωστόσο, η χρήση της δεν περιορίζεται μόνο σε αυτόν τον τομέα. Για παράδειγμα, στην αποκατάσταση, η εικονική πραγματικότητα μπορεί να βοηθήσει παιδιά με εγκεφαλική παράλυση να ανακτήσουν την ικανότητά τους να περπατούν ή να υποστηρίξει ασθενείς με εγκεφαλικό επεισόδιο να επανακτήσουν τον έλεγχο των χεριών τους. Επιπλέον, για τους ηλικιωμένους σε οίκους ευγηρίας, η VR μπορεί να ενισχύσει την εκπαίδευση της μνήμης, ενώ μπορεί επίσης να μειώσει τον οξύ πόνο των θυμάτων εγκαυμάτων κατά τη διάρκεια της θεραπείας μέσω κατάλληλων εφαρμογών. Με βάση τα στοιχεία αυτά, η διδακτορική μου διατριβή, έχει ως σκοπό να συνδέσει την τεχνολογία VR με τον παιδικό εμβολιασμό. Είναι κοινώς αποδεκτό ότι η αυξημένη εμβολιαστική κάλυψη έχει συμβάλει στη μείωση των ασθενειών. Παρ’όλα αυτά, παρατηρείται μια μείωση της εμβολιαστικής κάλυψης παγκοσμίως. Για παράδειγμα, η παγκόσμια κάλυψη με εμβόλια μειώθηκε από 86/100 το 2019 σε 81/100 το2021. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η κάλυψη μπορεί να είναι ακόμα χαμηλότερη, θέτοντας σε κίνδυνο άτομα και κοινότητες. Υπάρχουν πολλοί λόγοι για αυτή τη μείωση, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης σε ιατρική φροντίδα, της παραπληροφόρησης και του φόβου για πιθανές παρενέργειες, καθώς και των νομικών ζητημάτων. Η αξιολόγηση της πρακτικής των παρόχων υγειονομικής περίθαλψης κατά την εμβολιαστική διαδικασία, και η παροχή αντίστοιχων ανατροφοδοτήσεων έχουν αναγνωριστεί ως εργαλεία που συμβάλλουν στη βελτίωση της εμβολιαστικής κάλυψης. Οι περισσότεροι εμβολιασμοί γίνονται στα πρώτα χρόνια της παιδικής ηλικίας, και είναι κατά συνέπεια τα μικρά παιδιά αυτά που μπορεί να υποφέρουν περισσότερο. Είναι σημαντικό να σημειώσουμε ότι η δυσφορία που συνδέεται με τις βελόνες μπορεί να επηρεάσει ιδιαίτερα τα παιδιά, καθιστώντας τη διαδικασία του εμβολιασμού δυσάρεστη. Υπάρχουν ενδείξεις ότι η φόβος των παιδιών για τις βελόνες μπορεί να μειωθεί με την προσαρμογή της διαδικασίας εμβολιασμού, για παράδειγμα, αλλαγές στη συμπεριφορά των γονέων μπορούν να έχουν θετική επίδραση στη διαδικασία του εμβολιασμού για τα παιδιά. Η αναζήτηση νέων τρόπων για να καταστεί η διαδικασία του εμβολιασμού λιγότερο δυσάρεστη για τα παιδιά μπορεί να οδηγήσει σε βελτιωμένη συμμόρφωση με τα εμβόλια και σε αυξημένη εμβολιαστική κάλυψη, με σημαντικά οφέλη για την υγεία τους και τη δημόσια υγεία. Για να είναι εφικτή η βελτίωση της εμβολιαστικής διαδικασίας θεωρήθηκε απαραίτητη η, όσο το δυνατόν, αντικειμενική καταγραφή της δυσφορίας που αναπτύσσεται από τους μικρούς ασθενείς κατά τον εμβολιασμό. Οι έως τώρα καταγραφές επικεντρώνονταν στην οπτική του ιατρού ή στον πόνο του παιδιού. Αυτό που λείπει είναι η εξέταση των απόψεων των παιδιών αλλά και ο υπολογισμός άλλων εκδηλώσεων και στοιχεία δυσφορίας, όπως ο φόβος πριν από μια ιατρική επέμβαση. Στο πρώτο ερευνητικό κομμάτι δομήθηκε μια κλίμακα, Vaccination Discomfort Scale (VACS), η οποία βασίζεται στις παρατηρήσεις του γιατρού πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τον εμβολιασμό. Προσθέτει λιγότερο από ένα λεπτό στο συνολικό χρόνο εκτέλεσης της διαδικασίας εμβολιασμού και παράγει έναν αριθμό στο εύρος του 0–25, με το 0 να υποδηλώνει πλήρη άνεση και το 25 μέγιστη δυσφορία. Η μέτρηση της δυσφορίας αποτελεί ένα πρώτο βήμα προς την απόκτηση μιας πιο βαθιάς κατανόησης του ποιος βιώνει δυσφορία και σε ποιο βαθμό, αλλά επίσης και ένα εργαλείο για την αξιολόγηση ποιες διαδικασίες εμβολιασμού είναι οι πιο ευχάριστες για τα παιδιά. Η κλίμακα αυτή επέφερε τα πρώτα αποτελέσματα από 2 (δυο) ιδιωτικά παιδιατρικά ιατρεία και από 1 (ένα) δημόσιο παιδιατρικό ιατρείο. Σε αυτά παιδίατρος πραγματοποιούσε τον εμβολιασμό στα παιδιά. Στο δεύτερο ερευνητικό κομμάτι έγινε η υπόθεση πως η δημιουργία ενός Extended Reality System που ονομάστηκε Vaccinehero θα είχε τη δυνατότητα να μειώσει τη δυσφορία των παιδιών, 2-12 ετών, κατά τον εμβολιασμό τους. Παρά το γεγονός ότι υπάρχουν ήδη προηγούμενα παραδείγματα χρήσης της VR για τον ίδιο σκοπό, όπως η πρωτοβουλία του Υπουργείου Υγείας στη Σαουδική Αραβία το 2018, δεν έχουν δημοσιευτεί στοιχεία για την αποτελεσματικότητα των εφαρμογών. Παρομοίως, η ανακοίνωση ανάπτυξης μιας λύσης VR από την εταιρεία Ogilvy στη Βραζιλία το 2018 δεν αποκάλυψε περισσότερες λεπτομέρειες για την πραγματική χρήση του εργαλείου. Μια πιο πρόσφατη μελέτη του 2022 που χρησιμοποίησε την VR τεχνολογία για τους εμβολιασμούς των παιδιών αναφέρει συγκεκριμένα τα επιτεύγματα της. Αυτή η μελέτη, ωστόσο, διαφέρει από την προσέγγισή μας καθώς χρησιμοποιεί την VR για την επίδραση στη διάθεση πριν από τον εμβολιασμό, ενώ εμείς εξετάζουμε την εμπειρία των παιδιών κατά τη διάρκεια του πραγματικού εμβολιασμού. Επιπλέον, η προηγούμενη μελέτη εστίαζε αποκλειστικά στις απόψεις των ιατρικών επαγγελματιών, ενώ εμείς λαμβάνουμε υπόψη την πραγματική εμπειρία. Στη δεύτερη αυτή φάση καταμετρήσαμε τη δυσφορία των παιδιών με τη χρήση της VACS. Καταλήγοντας η έρευνα οδηγεί στην πρόταση ενός πρωτοποριακού πρωτοκόλλου εμβολιασμών με χρήση τεχνολογικών εργαλείων.