Το κουκλοθέατρο ως μέσο ενίσχυσης της δημιουργικότητας των παιδιών προσχολικής ηλικίας 4 και 5 ετών

Abstract

Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας ήταν να διερευνήσει την επίδραση ενός εργαστηρίου κουκλοθέατρου, στη δημιουργικότητα των παιδιών προσχολικής ηλικίας 4 και 5 ετών. Το εργαστήριο περιελάμβανε παρακολούθηση παραστάσεων κουκλοθέατρου, κατασκευή κουκλοθέατρου και κουκλών και κουκλοθεατρικούς αυτοσχεδιασμούς. Πρόκειται για μια έρευνα δράσης, που πραγματοποιήθηκε στο 8ο Νηπιαγωγείο Καλλιθέας, με οιονεί πειραματικό σχεδιασμό, με τμήμα ελέγχου και πειραματικό τμήμα και μέτρηση της δημιουργικότητας με το Thinking Creatively in Action and Movement TCAM test και στα δύο τμήματα πριν και μετά τις παρεμβάσεις. Συνολικά έγιναν 30 παρεμβάσεις σε χρονικό διάστημα 6 εβδομάδων με 5 παρεμβάσεις ανά εβδομάδα. Το πειραματικό τμήμα (12 παιδιά 4 και 5 ετών, μαθητές της τάξης της ερευνήτριας-νηπιαγωγού) συμμετείχε στην παρέμβαση. Το τμήμα ελέγχου (12 παιδιά 4 και 5 ετών έτερου τμήματος του ίδιου νηπιαγωγείου) δεν συμμετείχε στην παρέμβαση. Τα ποιοτικά δεδομένα συλλέχθηκαν με συμμετοχική παρατήρηση, τήρηση ημερολόγιου παρατηρητή, τεκμήρια (εργασίες παιδιών-κατασκευές) καθώς και βιντεοσκόπηση, λήψη φωτογραφιών και ηχογράφηση των παρεμβάσεων με άδεια των γονέων. Εξετάστηκαν οι παράμετροι της φαντασίας, της πρωτοτυπίας και της ευχέρειας αλλά και άλλες εκδηλώσεις δημιουργικότητας όπως η γλωσσική, η μαθηματική δημιουργικότητα, η δημιουργική χρήση της μη λεκτικής συμπεριφοράς, η δημιουργική διάδραση θεατών-κουκλοπαικτών, η δημιουργική συνεργασία των παιδιών και η δημιουργική επίλυση προβλημάτων. Η ανάλυση των ποιοτικών και ποσοτικών δεδομένων έδειξε ότι στα παιδιά του πειραματικού τμήματος η δημιουργικότητα ενισχύθηκε σημαντικά, συγκριτικά με το τμήμα ελέγχου και περισσότερο στα παιδιά που από την αρχή εκδήλωσαν περισσότερη δημιουργικότητα.