Θεωρητική και εμπειρική ανάλυση των επιπτώσεων των πολιτικών λιτότητας στην Ελλάδα και στις υπόλοιπες χώρες της Νοτίου Ευρώπης κατά την περίοδο της οικονομικής κρίσης (2008-2015)

Abstract

Η παρούσα μελέτη εξετάζει τις συνέπειες της τρέχουσας οικονομικής κρίσης που αντιμετωπίζει η Ευρώπη και ιδιαίτερα η Ευρωζώνη. Οι συνέπειες είναι ιδιαίτερα σημαντικές για όλα τα κράτη-μέλη, αλλά κυρίως για τα κράτη-μέλη της Νοτίου Ευρώπης, καθώς εκτείνονται σε πολλούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής ζωής. Με αυτόν τον τρόπο, η μελέτη θα εστιάσει στις συνέπειες της κρίσης που διαμορφώνονται μέσα από την εφαρμογή των πολιτικών λιτότητας και που αναφέρονται στην εργασία, στην μετανάστευση του ανθρώπινου δυναμικού, στην φτώχεια, στις δημογραφικές επιπτώσεις, στην εκπαίδευση, στην υγεία, στην φορολόγηση, στο ρυθμό αύξησης του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος και στην εξέλιξη του Δημοσίου Χρέους. Κύριος στόχος της εργασίας είναι η κριτική παρουσίαση των επιπτώσεων των πολιτικών λιτότητας στις χώρες της Νοτίου Ευρώπης (Ισπανία, Πορτογαλία, Ελλάδα και Ιταλία) την περίοδο της οικονομικής κρίσης 2008-2015. Για το σκοπό αυτό, εξετάζεται πληθώρα απόψεων περί λιτότητας και στοιχείων που αποτυπώνουν την δυσχέρεια των πολιτών και των κρατών σε κοινωνικοοικονομικό επίπεδο. Η τεκμηρίωση αυτών των στοιχείων γίνεται από την Ευρωπαϊκή Στατιστική Αρχή (Eurostat) και από την αντίστοιχη βιβλιογραφία. Τέλος, τα συμπεράσματα αυτής της εργασίας συγκλίνουν στο ότι οι πολιτικές λιτότητας έχουν επιδεινώσει την ζωή των πολιτών και την πορεία των κρατών. Η αύξηση των ποσοστών της ανεργίας, της μετανάστευσης, της φτώχειας και η μείωση των κρατικών δαπανών για το χώρο της παιδείας και της υγείας επιβεβαιώνουν αυτήν την επιδείνωση. Επίσης, όσον αφορά την αποπληρωμή του Δημόσιου Χρέους και του ρυθμού αύξησης του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος, οι πολιτικές λιτότητες κρίνονται και σε αυτές τις περιπτώσεις αναποτελεσματικές. Με αυτόν τον τρόπο, τίθεται ο προβληματισμός περί ύπαρξης ενός κινδύνου εξόδου των κρατών-μελών από την Ευρωζώνη, καθώς η αναποτελεσματικότητα των πολιτικών λιτότητας έχει ως συνέπεια την απογοήτευση των πολιτών αυτών των χωρών και ως εκ τούτου την επιθυμία περί ρήξης της Ευρωζώνης, αν όχι της Ευρωπαϊκής Ένωσης.Έτσι, κρίνεται επιτακτική η αναθεώρηση των απόψεων περί αποτελεσματικότητας των πολιτικών λιτότητας.