Η μεταρρύθμιση του νομικού πλαισίου της ελληνικής αυτοδιοίκησης: Η άρση του κριτηρίου της υποχρεωτικής εκλογής για την ανάληψη και ανάθεση θέσεων εκτελεστικής εξουσίας στους ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού

Abstract

Η αυτοδιοίκηση αποτελεί τον ακρογωνιαίο διοικητικό λίθο των κοινωνιών, αποτελώντας την πρώτη οργανωμένη πολιτειακή μορφή ομάδων ανθρώπων. Ο διαχρονικός ρόλος της πόλης ως κέντρου λήψης ζωτικών αποφάσεων για την καθημερινότητα, τα ζητήματα ενδιαφέροντος, την ανάπτυξη, την αυτονομία και την αειφορία, παραμένει αναλλοίωτος ακόμη και σήμερα, παραμετροποιημένος στα σημερινά δεδομένα.

Η σημερινή διοικητική διάρθρωση των περιφερειών και των δήμων, πηγάζει μέσα από μια σειρά διοικητικών μεταρρυθμίσεων (σχέδιο «Καποδίστριας», πρόγραμμα «Καλλικράτης» / «Κλεισθένης», «επιτελικό κράτους» κλπ), επιχειρώντας να ενισχυθεί η αποκέντρωση, η διαφάνεια και να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα των Ο.Τ.Α.. Οι εφαρμοσμένες μεταρρυθμίσεις, όπως αντιστοίχως οι σχεδιαζόμενες, δεν αναφέρονται στο διοικητικό καθεστώς των Ο.Τ.Α. αναφορικά με τις θέσεις ανάληψης και ανάθεσης εκτελεστικής εξουσίας.

Σκοπός της παρούσα εργασίας είναι η εκ βάθους ανάλυση του πλαισίου της ελληνικής τοπικής αυτοδιοίκησης (ιστορική ανασκόπηση, ισχύοντες νόμοι) και η αντιπαραβολή του με το ισχύον καθεστώς της κεντρικής διοίκησης, όσον αφορά τη δυνατότητα ορισμού τεχνοκρατών στα διοικητικά σχήματα.

Προς ενίσχυση της έρευνας, παρουσιάζονται, σε αντιπαραβολή με την ελληνική πραγματικότητα, διεθνείς αυτοδιοικητικές πρακτικές, οι οποίες έχουν ήδη εφαρμόσει την αναφερόμενη διοικητική μεταρρύθμιση και έχουν μετρήσιμα αποτελέσματα. Το κυρίως ερευνητικό ερώτημα επιχειρεί να απαντήσει εάν η διεθνή πρακτική, αναφορικά με την τεχνοκρατική λειτουργία των δήμων είναι εφικτό να εφαρμοστεί στα ελληνικά δεδομένα, όπως επίσης θα γίνει προσπάθεια παρουσίασης τρόπων εφαρμογής σε πραγματικά δεδομένα.

Τέλος, επιχειρείται μέσω έρευνας, η παράθεση απόψεων στελεχών της αυτοδιοίκησης σχετικά με το ισχύον καθεστώς και τις προοπτικές της ελληνικής αυτοδιοίκησης, με κύρια έμφαση στην προτεινόμενη μεταρρύθμιση και των προοπτικών υλοποίησής της.