Η αλληλεγγύη στην Ελλάδα της Κρίσης. Κοινωνικές δομές αντιμετώπισης της φτώχειας στο Δήμο Παλαιού Φαλήρου.

Abstract

H Κοινωνική Πολιτική ενσωματώνει κυρίαρχες αντιλήψεις, αποτυπώνει το κοινωνικό σύστημα αξιών και στοχεύει στη δικαιότερη κατανομή της ευημερίας, μέσω συγκεκριμένων παροχών κυρίως στις ευπαθείς ομάδες πληθυσμού. Φορείς της Κοινωνικής Πολιτικής είναι θεσμικά το κράτος και ένα σύστημα τυπικών και άτυπων δικτύων. Αξιακά βασίζεται στην αλληλεγγύη, η οποία καταδεικνύει το επίπεδο της πολιτειότητας και έμπρακτα εκφράζεται με τον εθελοντισμό. Αν και η πρακτική εφαρμογή του εθελοντισμού είναι πολυθεματική, η δημοσιονομική κρίση των τελευταίων οκτώ χρόνων έχει περιορίσει την εθελοντική δράση σχεδόν αποκλειστικά στην παροχή υπηρεσιών κοινωνικής προστασίας. Απαντώντας στη συρρίκνωση του κοινωνικού κράτους οι πολίτες υιοθετώντας νεοφυείς πρακτικές, οργανώθηκαν σε τυπικές ή άτυπες συσσωματώσεις, δημιουργώντας δομές νέας μορφής. «Εθίστηκαν» με αυτόν τον τρόπο σε πρακτικές αυτορρύθμισης και αυτοδιαχείρισης που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε διαφοροποίηση των σχέσεων κράτους-πολίτη και στη λειτουργία μιας Κοινωνίας Πολιτών. Στο Δήμο Π. Φαλήρου λειτούργησαν Κοινωνικές Δομές Αντιμετώπισης με δικαιούχο φορέα την ΑμΚΕ «Άνοδος» και ωφελούμενους κυρίως ανέργους, άπορους ή ανθρώπους με πολύ χαμηλό εισόδημα, συνταξιούχους, μονογονεϊκές οικογένειες, άτομα με αναπηρία, πρώην χρήστες ουσιών, αστέγους. Η μεταβίβαση, όμως, στις τοπικές κοινωνίες μέρος της λειτουργίας θεσμών του κοινωνικού κράτους, γίνεται χωρίς τους απαιτούμενους πόρους και την αναγκαία εξουσιοδότηση προς αυτές για να προβούν σε κοινωνικές ρυθμίσεις. Απαραίτητη κρίνεται τόσο η οικονομική αυτοτέλεια των ΟΤΑ όσο και η εκπόνηση ενός εθνικού σχεδίου για την καταπολέμηση της φτώχειας.